Patronlar 2013 için neler öngörüyor?

Patronlar 2013 için neler öngörüyor?

Yüzde 3-4 gibi büyümeleri yetersiz bulan iş adamlarının yatırım için ortak önerisi gayrimenkul...




Euro Bölgesi, ABD ve Ortadoğu kaynaklı riskler dışarıda tutulduğunda iş dünyasının 2013 beklentileri epey parlak. Yüzde 3-4 gibi büyümeleri yetersiz bulan işadamlarının yatırım için ortak önerisi gayrimenkul...
 
İş dünyasının ve finans piyasalarının önde gelen isimleri Para dergisi için ekonomiyi değerlendirdi. İşadamları, enerjiden turizme, inşaattan perakendeye, bankacılıktan borsaya beklentilerini paylaştı. Finans sektörünün isimleri ise piyasalardaki beklentilerini aktardı. 
 
İşadamları ağırlıklı olarak 2013 için yüzde 4 büyümeyi yetersiz buluyor. İhracatın artmaya devam edeceğini öngörüyor, ekonominin yılın ikinci yarısından itibaren daha canlı bir yapıya kavuşacağını düşünüyorlar. Yeni yatırım alanı olarak ise enerji, tarım, turizm ve gayrimenkulü öneriyorlar. Neredeyse tamamı yatırımcılara gayrimenkul öneriyor. Bu noktada, çoğu işadamının aynı zamanda inşaat ve gayrimenkul şirketi olduğunu, konut projesi geliştirdiğini hatırlatalım. 
 
2013 yılında da bol sıcak paranın devamı bekleniyor. Haliyle bu durumda döviz kurlarında düşüş, Türk Lirası’nda değer artışı gündeme geliyor. İşadamları dolar kurunun 1.75-1.85 bandında hareket edeceğini tahmin ediyor. Merkez Bankası politikalarının iç piyasayı rahatlatıcı olması gerektiğinin de altını çiziyorlar. Bu noktada faiz indirimi beklentisi hayli yüksek. 
 
Bankacılar ise cari açığın 2013 yılında da önemini koruyacağını düşünüyor. Bilançoların daha iyi olacağı konusunda ise hemfikirler. Bankacılık çevreleri için en önemli sorunlardan biri de tahsili gecikmiş alacaklar ve takipteki krediler görünüyor...



Tuncay ÖZİLHAN / Anadolu Grubu Yönetim Kurulu Başkanı

 

“ABD’nin ‘mali uçurum’u ciddi tehdit”

 

Büyük senaryolar, büyük riskler

Türk ekonomisinin 2013’te yüzde 4, 2014’te yüzde 5 büyümesini bekliyoruz. Enflasyon tahminlerimizse 2013 için yüzde 7, 2014 içinse yüzde 6.5. Euro bölgesi krizine yönelik gelişmeleri, Ortadoğu’da uygulanmaya çalışılan senaryoların neden olacağı sonuçları ve Amerika’nın “mali uçurum” tehlikesini yeni yılda ekonomimizi etkileyecek olası riskler olarak görüyoruz. 

 

Yeni projeler gündemde

Yurtiçi ve yurtdışında başta bira ve meşrubat olmak üzere otomotiv, enerji, perakende ve finans sektörlerinde faaliyet gösteriyoruz. Yakın zamanda yurtdışında kırtasiye ve enerji, yurtiçinde ise gayrimenkul ve enerji sektörlerinde yatırımlarımız oldu. Gerek yurtiçi gerekse yurtdışında yatırım imkânlarını sürekli takip edip araştırıyoruz. 

 

“Özel tahvil” alınabilir

2013’te büyük merkez bankalarının parasal genişleme politikaları dünyadaki yatırım kararlarını etkileyecek. Faiz indirimlerinin devamı durumunda büyüyen bir ekonomiyle beraber hisse senedi yatırımları ön plana çıkar. Bu açıdan yüksek temettü ödeme kapasitesi olan şirketlere öncelik verilebilir. Son dönemlerde ihraç edilen özel sektör tahvilleri mevduata göre yüksek getiri sağlayabilir. Döviz ise dünya kur savaşlarına paralel TCMB’nin alacağı pozisyona göre hareket edecektir. Gayrimenkul sektörü de hareketlenebilir. 

 




Ahmet ZORLU / Zorlu Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“900 milyon dolarlık yatırım yapacağız”

 

Beklentiler yüksek tutulmamalı

2012’yi küresel ekonomide belirsizliklerin hakim olduğu bir süreç olarak geride bıraktık. Cari açığın düşmesi ekonominin dış şoklara karşı dayanıklılığının artmasını ve risklerin azalmasını sağladı. Bu süreç sonucunda Türkiye’nin kredi notu da yatırım yapılabilir seviyeye yükseldi. Nisan 2012’de yüzde 11.1’e kadar yükselen enflasyon ise kontrol altına alınarak ekim sonunda yüzde 7.8’e indi. 2013’te Ortadoğu’da yaşananlar, AB’nin içinde bulunduğu resesyon süreci, gelişmiş ülkelerin ekonomilerindeki durgunluk ihracat artışımız için tehdit olmaya devam edebilir. Dış pazarlardaki talep düşüşü de içeride üretimin yavaşlamasına ve istihdamın azalmasına neden olabilir. Bunlara bağlı olarak büyüme geçmiş yıllardaki parlak oranlara ulaşamayabilir. 

 

Yatırımlara devam

2013’te de önceki yıllarda başladığımız yatırımlarımıza devam edeceğiz. 2012’de yaklaşık 900 milyon dolarlık yatırım yaptık. 2013’te de bu tutarda bir yatırım bütçemiz olacak. Enerji, madencilik ve gayrimenkul ön planda olacak. Tekstil ve elektronikte dünyanın önemli üreticileri arasında yer alıyoruz. Bu konumumuzu korumak ve güçlendirmek adına teknolojik yatırımlarımız olacak. Her dönem yatırım fırsatlarını dikkatle takip ediyoruz. Ancak şu an için yeni bir alana girme planımız yok. 

 




Güler SABANCI / Sabancı Holding Yönetim kurulu Başkanı

 

“İki 6 formülünü uygulamalıyız”

 

Her şeye rağmen başarılı bir yıl

Dış etkenlerden dolayı ekonomik büyümenin 2010 ve 2011’deki olağanüstü performansına kıyasla ciddi biçimde yavaşladığını görüyoruz. Büyüme yüzde 3 civarında gerçekleşti. Fakat dünyadaki ve özellikle Avrupa’daki olağanüstü ve belirsizliklerle dolu koşullar göz önünde tutulduğunda bu bile ekonomimiz için başarı sayılmalı. Ekonomi yönetimimizin etkin çalışmaları ve öngörüleri sonucu gerçekten de ülkemizde makroekonomik istikrar korunmuş, cari açık endişeleri azalmış, Türkiye’nin kredi notu artmış ve enflasyon düşmüştür.

Ekonomi yönetiminin açıkladığı Orta Vadeli Mali Planı özünde olumlu buluyoruz. Ancak ülke olarak yüzde 4-5 büyümeyle yetinmemeliyiz. Türkiye’nin orta ve uzun vadede mutlaka en az yüzde 6 civarında büyümeye ihtiyacı olduğunu düşünüyorum. Önümüzdeki yıllarda, Türkiye ekonomisinin iki temel makro-ekonomik hedefi “yüzde 6’ya yakın büyüme” ve “yüzde 6’nın altında cari açık” olmalı. Buna “iki 6 formülü” de diyebiliriz.

 

Enerjiye odaklandık

2012’de dünyanın en büyük ve en inovatif enerji şirketlerinden E.On’la Enerjisa’da ortak olduk. Böylece Enerjisa’nın 5 bin megavat olan kurulu güç hedefini 8 bin megavata çıkardık. Liderlik hedefimizi güçlendirdik. Geride bıraktığımız 2012, içinde bulunduğumuz tüm sektörlerde planladıklarımızı gerçekleştirdiğimiz ve karlılığımızı artırarak büyüdüğümüz bir yıl oldu. Sabancı Topluluğu olarak değişime öncülük etmeye 2013’te de devam edeceğiz. Şirketlerimizin bulunduğu her sektörde liderliği hedeflemesini ve daha hızlı büyümesini bekliyorum.

 




Ergun ÖZEN / Garanti Bankası Genel Müdürü 

 

“2013 bilançoları daha iyi olacak”

 

Cari açık yeniden yükselebilir

Tüm dünyaya yayılan global krizin beşinci yılına girilirken hala aşağı yönlü riskler devam ediyor. Buna karşılık 2012 yılında yüzde 3 civarı büyümesi beklenen Türkiye ekonomisinin, 2013’te yüzde 4.8 büyüyeceğini öngörüyoruz. 2012’de yüzde 7’lere gerileyen cari açıkta 2013’te tekrar yükseliş eğilimi görülecek. Enflasyon ise yüzde 6.5 civarında kalabilir. Bankacılık sektöründe, hızlanacak ekonomik büyüme ve canlanacak iç taleple 2012’ye göre daha iyi bilanço rakamları öngörüyoruz. Garanti Bankası için de benzer hedeflerimiz var. 2013’te 30-40 yeni şube açmayı ve ATM yatırımlarımıza devam etmeyi planlıyoruz. Kısa vadede yurtdışında ve yurtiçinde yeni satın alma planımız yok. 

 

Bono ve fonlar cazip

Sıfırdan yatırım açısından 2013’ün iyi bir yıl olacağını düşünüyorum. Özellikle enerji ve altyapı projeleri, inşaat sektörü ve yeme-içme ve eğlence sektörleri daha öne plana çıkacak. Yatırımcı cephesinden baktığımızda ise 2013 yılında bireysel yatırımcılar için özel sektör tahvil ve bonoları, özel sektör tahvil bono fonları ile anapara korumalı fonları öneririm. Bu yıl da hisse piyasalarına ilgi canlı olacak. TL tarafında ise istikrarlı seyir korunacak gibi görünüyor. TL’nin 2013’te dolar karşısında ortalama 1.81’le önemli bir değişim göstermeyeceğini düşünüyoruz.

 




Faik AÇIKALIN / Yapı Kredi Genel Müdürü 

 

“İyileşme evresinde olacağız”

 

Makul büyüme dönemi

Merkez Bankası açıklamaları ışığında, 2013 ve 2014’te uluslararası ortamın sağladığı imkanı da kullanarak ekonomide agresif büyüme yerine makul seviyede iç/dış talebin dengelendiği bir büyüme modeli hedeflendiğini görüyoruz. Bugünkü faiz ortamı-enflasyon sürecinde bir bozulma olmayacağı, aksine iyileşme evresinde olduğunu söyleyebiliriz. Bu ortamda 2013 için enflasyonun yıllık yüzde 6, büyümenin yüzde 4.5, işsizlik oranının ise yüzde 9’un biraz altında olacağını tahmin ediyoruz. Cari açığın milli gelire oranının 2012 sonu için yüzde 7’nin biraz altında kalacağını, 2013’te ise yine aynı düzeylerde seyredeceğini öngörüyoruz. 

 

Azerbaycan’da iddialıyız 

Yapı Kredi olarak her yıl olduğu gibi 2013’te de 40-50 şube açmayı planlıyoruz. TL kredilerinde sektörün üzerinde büyümeyi hedefliyoruz. Özellikle enerji projelerine yoğunlaşacağız. Bu sayede 2013’te kredilerde yüzde 16-18, mevduatta ise sektörün 1-2 puan üzerinde büyüyeceğimizi öngörüyoruz. Yurtdışında Hollanda, Rusya ve Azerbaycan’da bankamız bulunuyor. En sıcak gelişme 1998 yılında adım attığımız Azerbaycan’la ilgili. Kısa süre önce Worldcard ile Azerbaycan kredi kartı pazarına iddialı giriş yaptık. Bu ülkenin bizim için stratejik bir önemi var. Diğer yurtdışı pazarlarda kârlı yatırım fırsatları olması halinde onları da değerlendirmeye açığız.

 




Süleyman KALKAN / VakıfBank Genel Müdürü 

 

“Tahsili gecikmiş alacaklar önemli”

 

Dengeler korunacak

2013’te en önemli husus, ekonomik büyümeyi sürdürülebilir seviyelere yükseltirken cari açık ve enflasyon gibi dengelerde elde edilen başarının korunması olacak. Bu doğrultuda bankacılık sektörü de kontrollü büyüyecek. Tahsili gecikmiş alacakların yönetimi önem kazanacak. Bu doğrultuda 2013’te sektörde kredi büyümesinin yüzde 15, aktif büyümenin yüzde 12, mevduat büyümesinin ise yüzde 10 civarında olacağını öngörüyoruz. Karlılık da bir miktar artacak. Faizdeki düşüş trendi biraz daha sürecek. VakıfBank olarak 2013’te KOBİ bankacılığı, bireysel bankacılık ve proje finansmanında öne çıkacağız. Bu doğrultuda nakdi kredilerde yüzde 15-20, aktiflerde yüzde 15 civarı büyüme planlıyoruz. Halen 744 olan şube sayısını 2013 sonunda 800’e çıkarma hedefimiz var. Türkiye ekonomisinin, 2012’yi yüzde 3, 2013’ü ise yüzde 4.2 reel büyümeyle kapatmasını bekliyorum. İşsizlik oranı yüzde 8.7’lere inebilir. Cari açık ise hafif yükselişle 61 milyar dolara (GSYH’nın yüzde 7’si) ulaşabilir. 

 

Yabancı girişi hızlanacak

Fitch’in ardından diğer kredi derecelendirme kuruluşlarının da Türkiye’nin notunu “yatırım yapılabilir” seviyeye yükseltmesi durumunda yabancı fon girişi hızlanacak. Bu da faizlerdeki aşağı yönlü trendin devamını sağlarken TL’nin güçlü görünümüne destek verecek. Dolayısıyla hisse senedine talep canlı olacaktır. 

 




Hakan BİNBAŞGİL / Akbank Genel Müdürü 

 

“Türkiye’ye sermaye girişleri artacak”

 

Yeni not artışları gelebilir

2012’nin üçüncü çeyreği itibariyle Akbank olarak sektörün üzerinde büyüyerek hemen tüm kalemlerde 0.50 ile 1.5 puan arasında pazar payı kazandık. Yine 2012’de yaklaşık 60 şube açıp çalışan sayımızı yaklaşık bin artırarak toplamda 16 bin 400 kişiye ulaştık. 2013’te 40-50 şube açmayı planlıyoruz. Fitch’in ardından devamının geleceğine inandığım not artırımları Türkiye’ye yeni fırsatlar getirecek. Öncelikle dış borçlanma maliyetleri düşecek, vadeler uzayacak. Kredi notunun yükseltilmesini takiben ülkemize sermaye girişleri artacak. Bu süreçte TL değerlenebilir ve hızlı bir kredi büyümesi gerçekleşebilir. Ancak bu durumda Merkez Bankası’nın istikrara yönelik önlem almasını bekliyorum.

 

Düşük marj-yüksek rekabet yılı

2013’te faizler daha durağan bir seyir izleyecek. Bu yüzden nispeten düşük marjların ve yüksek rekabetin olduğu bir yıl göreceğiz. 2012 enflasyonunun yüzde 6-6.5 aralığında kalmasını öngörüyoruz. Cari açık 2011’e göre düşüp milli gelirin yaklaşık 6.5-7’si kadar olacaktır. Ekonomik büyüme tahminimizse yüzde 2.8-3. 2013’te ise yüzde 4.5-5 gibi daha yüksek bir büyüme olacaktır. Sektörde kedilerin yüzde 15-17, mevduatın ise yüzde 12-14 artmasını bekliyoruz. Akbank olarak bu kalemlerde sektörün bir miktar üzerinde büyüme hedefliyoruz.

 




Adnan BALİ / İş Bankası Genel Müdürü 

 

“En büyük risk euro bölgesi”

 

Şok emme kapasitesi yüksek

2013 açısından Türkiye için en büyük risk, euro bölgesinde yaşanması muhtemel olumsuz gelişmeler. Diğer risk de başta Suriye olmak üzere çevre ülkelerde devam eden sorunlar. Ancak Türkiye ekonomisinin önceki yıllara kıyasla dışsal şokları emme kapasitesinin büyük ölçüde arttığını söyleyebiliriz. Bu çerçevede öngörülen bu risklerin gerçekleşmesinin Türkiye’ye etkisinin kısa vadeli olacağını düşünüyoruz. Ekonomide göreli canlanma beklediğimiz 2013 yılında bankacılık sektörünün kredilerde yüzde 16-18, mevduatta ise yüzde 10-12 büyüyeceğini öngörüyoruz. Sektör genelinde hem ticari hem de bireysel kredilerdeki büyüme hızının bir miktar iyileşmesini bekliyoruz. 

 

Yurtdışında şube açacağız

İş Bankası olarak çeşitli ülkelerde şube açma çalışmalarımız sürüyor. 2013’te ekonomik aktivitenin hız kazanacağını ve büyümenin yüzde 4’ü aşacağını, buna karşılık işsizlik oranındaki iyileşmenin sınırlı kalacağını tahmin ediyoruz. Bu dönemde cari açıktaki iyileşme de yavaşlayacaktır. Enflasyon üzerindeki baskı ise bir miktar artabilir. TCMB’nin esnek para politikası uygulamalarının devam edeceğini öngörüyoruz. Faizler 2012’nin altında seyredebilir. Ancak sermaye girişlerinin hızlanması halinde TL’nin aşırı değerlenme riskine karşı TCMB’nin tedbirlerle TL’nin değerindeki oynaklığı azaltacağını düşünüyoruz. 

 

 




Abdülkadir KONUKOĞLU / Sanko Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yüzde 7 büyüyeceğiz”^

 

Karamsarlık yok

Sanko Holding olarak 2013’te minimum yüzde 7 büyümeyi öngörüyoruz. Dünyadaki gelişmelerin bugünkünden daha olumsuz tablo ortaya koymaması halinde Türkiye ekonomisinin de yüzde 5-5.5 büyüyeceğini umuyoruz. 2013, en kötü ihtimalle 2012 gibi geçer. Karamsar değiliz. Ekonomi yönetimi, bürokratlar ve sanayiciler kriz yönetiminde örnek gösterilen başarılar ortaya koyuyor. Enerji sektörü başta olmak üzere yerli üretimin desteklenmesi ve buna bağlı olarak ithalatın azaltılması cari açığı düşürecektir.

 

Yatırımlar sürecek

2013’te grup olarak enerji, tekstil ve traktör sektörleri için 300-350 milyon dolarlık yatırım yapacağız. 250-300 kişiye istihdam sağlayacağız. Sanko olarak kazandığımızı yatırım yaparak değerlendiriyoruz. 2013’te faiz oranları ve dövizde çok fazla değişiklik olacağını düşünmüyorum. Mevcut seyrinde devam edecektir. 

 




Mehmet HABBAB / Delta Rubis Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Komşu ülkeler hem tehdit hem fırsat içeriyor”

 

Ekonomi yüzde 4 büyür

2013’te işsizliğin yüzde 8-10 arasında kalacağını, cari açığın azalacağını; buna müteakip ekonominin yüzde 4 büyüyeceğini düşünüyorum. Suriye’deki sorunların Türkiye’ye sıçrama olasılığı, İran’la olası bir savaş durumu ve Ortadoğu’nun karışması, genel olarak ekonomiyi olumsuz etkileyebilecek senaryolar. Olumlu senaryolarda ise örneğin Suriye’nin Esad’dan sonraki hükümetinin bize yakın olacağı göz önünde bulundurulursa; bu bölgelerde enerji, inşaat, petrol gibi iş alanlarının, Türk tüketim mallarına rağbetin, Kuzey ve Güney Irak’ta, Libya’da Türk işadamları için yeni iş imkanlarının artacağını düşünüyorum.

 

Önceliğimiz enerji

Halen inşaatında yaklaşık 500 kişinin çalıştığı, 100 milyon dolar civarında maliyeti olan bir akaryakıt depolama tesisi yatırımımız var. 2013’te de bu yatırımımıza devam edeceğiz. Yatırımın tamamlanmasını takiben 100-150 kişi civarında personel almayı planlıyoruz. Eğer önümüzdeki yıl sıfırdan bir yatırıma başlayacak olsaydık enerji, müteahhitlik ve gıda öncelik vereceğimiz sektörler arasında olurdu.

 

Gayrimenkul favori

2013’te öncelikli yatırım araçlarımı gayrimenkul, bono ve hisse senedi olarak sıralayabilirim. Enflasyon beklentisi çerçevesinde faizlerde de ciddi bir artış veya azalış beklemiyorum. Faizlerde ekonomik göstergelere göre ufak ayarlamalar dışında ciddi bir değişiklik olmayacağını düşünüyorum. Doların, çok beklenmedik olaylar vuku bulmazsa 1.75-1.85 arasında kalacağını tahmin ediyorum. 

 




Hüsnü AKHAN / Doğuş Holding CEO’su

 

“2013’te yeni sektörlerde olacağız”

 

Beklentimiz pozitif 

2008 sonunda başlayan ve dalga dalga yayılarak pek çok ülke ekonomisini tehdit eden finansal kriz döneminde Türkiye, büyüme ve gelişme azmini ortaya koyarak dünyanın en güvenli ekonomilerinden biri olmayı başardı. 2012, özel sektör yatırımlarının arttığı, altyapı çalışmalarında önemli atılımların gerçekleştiği bir yıl oldu. 2013’te de bu pozitif tablonun devamını bekliyoruz. Ekonominin yüzde 4.4 civarında büyümesini, enflasyonun yüzde 7’ler seviyesinde gerçekleşmesini, işsizliğin yüzde 9’un altına inmesini öngörüyoruz. 2013 sonu için dolar kurunu 1.85, euro’yu ise 2.40 TL olarak tahmin ediyoruz. 

 

Ciro hedefi 12.4 milyar TL 

Doğuş Grubu olarak yeni yatırımlarımızda genel ilke olarak ana faaliyet alanlarımızda güçlenmeyi, pazar payımızı artırmayı hedefliyoruz. Mevcut sektörlerdeki konumumuzu güçlendirirken yeni sektörlerle portföyümüzü geliştireceğiz. 2012 yatırımlarımız başta turizm ve hizmet (öncelikle marinalar ve oteller) olmak üzere medya, enerji ve yeme içme sektörlerinde oldu. Otomotiv ve IT yatırımlarımız da arttı. Spor ve eğlence sektörüne de giriş yaptık. Grupça 2013 için büyüme beklentimiz yüzde 10-15 arası.

2012 konsolide ciro beklentimiz 10.9 milyar TL. 2013’te yüzde 14 artışla 12.4 milyar TL hedefliyoruz. 2012’de 723 milyon TL civarında olan net dönem karımızın da yüzde 10 artışla 794 milyon TL’ye yükseleceğini tahmin ediyoruz.

 




Faruk BERKSAN / Kar Şirketler Grubu Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yüzde 20 büyüyeceğiz”

 

Türkiye’nin yılı olacak

2013, Türkiye’nin dünyada isminden çok bahsettireceği bir yıl olacağa benziyor. Uluslararası ilişkilere ağırlık verilerek bu fırsatın değerlendirilmesini, ortaklıklar kurulmasını tavsiye ediyorum. Böylece hem firmalarımız hem de ülkemiz gelişmiş ülkelere daha fazla entegre olacaktır. Ekonomi yönetiminin verdiği büyüme, işsizlik ve cari açık gibi öngörüleri benimsiyorum. Ancak finans imkanlarının giderek zorlaşacağını düşünüyorum.

 

Yeni yatırımlar olacak

Plastik boru, gıda ve tarım alanlarında faaliyet gösteriyoruz. Grup şirketlerimde istihdamın yüzde 15-20 civarında artacağını öngörüyorum. Şirketlerimizin 2013 büyüme hedefi yüzde 20. 2013 yılında paramı sadece ve sadece kendi işime yatırırım. Gayrimenkul ve döviz yatırımlarının fevkalade riskli olduğunu düşünüyorum. Bu nedenle parası olanlara da dikkatli olmalarını öneriyorum.

 




İmam ALTINBAŞ / Altınbaş Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“1.000 mağazamız olacak”

 

Sektör kabuk değiştiriyor

Kuyumculuk ve mücevherat sektörü yüzde 20 civarında büyüdü. İhracatımız arttı ve dünya sıralamasında ilk 5’teki yerimizi koruduk. Altın artık ağırlıklı olarak kullanım amaçlı yani mücevher ve aksesuar şeklinde değerlendiriliyor. Bu durum kuyum sektörünün üretim yapısının değişmesinde de etkili oluyor. Sektör artık tasarım, ambalaj ve mağazacılık gibi alanlarda kendini geliştirmeye yöneltti. Uluslararası bir marka olarak yeni dönemde de mağazalaşmaya çok önem veriyoruz. Önümüzdeki dönemde bin mağazayla hizmet vermeyi hedefliyoruz. Turquality desteğiyle global bir marka olma yolunda emin adımlarla ilerliyoruz.

 

Altın güvenilir liman

2013 sonunda doların 1.85, euro’nun ise 2.33 TL olması bekleniyor. Yatırımcı dolar alıp beklediğinde, şu an 1.79 TL olan doların 1.85’e yükselmesi halinde yüzde 3 kazanç sağlayacak. 2013 sonunda altının onsunun 1.900, gramının 61 dolar olması bekleniyor. Bu da yüzde 20 kazanç anlamına geliyor. Yatırımcılar arasında “güvenilir liman” olarak değerlendirilen altına ilgi ve talep her dönem mevcut. Küresel ekonomideki sıkıntılar ve siyasi risklerin daha da artması kıymetli madenlere yönelik talebi canlı tutmaya devam edecektir.

 




Keskin KESKİNOĞLU / Keskinoğlu Tavukçuluk CEO’su

 

“2013 ciro hedefimiz 1 milyar dolar”

 

Büyük risk yok

Global krizde 5 yılı geride bıraktık. Artık Avrupa’dan kısmi de olsa olumlu gelişmeler yaşanmaya başladı. Avrupa’ya kıyasla Türkiye’nin bu 5 yılda krizden çok fazla etkilenmediğini görüyoruz. Siyaset ve ekonomideki istikrar yabancı yatırımcıyı Türkiye’ye çekmeye devam edecektir. Şartlar böyle devam ettikçe önümüzdeki yıl Türkiye ekonomisi için büyük riskler öngörmüyoruz. 

 

AB pazarına odaklanacağız

Keskinoğlu Şirketler Grubu olarak 2013’te ihracatın payını artırmayı hedefliyoruz. Toplam ihracatımızı yüzde 10-20 artışla 110-120 milyon dolara yükseltmeyi planlıyoruz. Ciromuzu 1 milyar TL’nin üzerine çıkarmayı, 2013’te AB ülkelerine piliç eti ihracatı yapmaya başlamayı hedefliyoruz. Son 5 yıl bizim için büyük yatırımlarla geçti. Önümüzdeki yıllarda yaptığımız bu kapasite artışı yatırımlarıyla faaliyet gösterdiğimiz pazarlardaki payımızı yükseltmeye yoğunlaşacağız. “Tavvuk” markasıyla girdiğimiz zincir restoran alanındaki yatırımlarımızı artırmak da planlarımız arasında. Şu anda yaklaşık 4 bin kişiye istihdam sağlıyoruz. 2013’te yüzde 10 istihdam artışı düşünüyoruz. 

 




Orhan KILIÇ / Kılıç Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yeni yatırım da büyüme de yok”

 

Zorlu bir yıl olacak

2013’ü zorlu bir yıl olarak görüyor ve kendi grubumuzda bu yıl büyümeyi düşünmüyoruz. Türkiye ekonomisi için büyüme oranını yüzde 4, işsizlik oranını yüzde 9, cari açığı ise 55 milyar dolar olarak öngörüyorum. 2013’te yeni yatırım yapmayı düşünmüyoruz. Dolayısıyla istihdam sayımızda da belirgin bir artış olmayacaktır. Faaliyet gösterdiğimiz kültür balıkçılığı, en karlı sektörlerden biri. Dolayısıyla bu sektörde büyümeye öncelik vereceğiz. Yeni yatırım düşünenler için havacılık sektörünün geleceğini daha parlak görüyorum.

 

Altın ve gayrimenkul cazip

Genel olarak tüm yatırım araçlarıyla ilgilenmekle birlikte benim favorim altın ve gayrimenkul. Dövizde bu yıl şimdiki seviyelerinden çok farklı ve önemli bir hareket beklemiyorum.

 




Davut DOĞAN / Doğtaş Yönetim Kurulu Başkanı

 

“2013’de şirket satın alabiliriz” 

 

Ciro hedefimiz 350 milyon TL  

Doğtaş, 2012’de yüzde 40 büyüdü. 2013’ü yine aynı oranda büyüyeceğimiz tahmin ediyorum. Satın aldığımız Kelebek Mobilya markasına yatırım yapacağız. Yurtiçi ve yurtdışında bayilik sistemiyle mevcut mağaza sayısını iki katına çıkaracağız. 2012’de olduğu gibi yurtiçi ve yurtdışı mağazalaşma atağına devam edeceğiz. 2013 ihracatta da atakta olacağımız bir yıl olacak. Yeni yatırımlarımız olacak. Önümüzdeki dönemde 30 milyon dolarlık bina ve makine yatırımı yapmayı planladık. 2013 ciro hedefimiz 350 milyon TL. Gelecek 5 yılda mobilya sektöründe grup markalarımızla 1 milyar TL ciroya ulaşmayı hedefliyoruz. 

 

2013’de faizler düşecek 

Doğtaş olarak gelişen teknolojinin bütün olanaklarını kullanarak sektörün gelişmesi ve yenilenmesini sağlamanın yanında mobilya sektörüne yeni bir ses getirmeye çalışıyoruz. Yaptığımız çalışmalarla sadece Türkiye’de değil yurtdışında da Türk mobilyasını kalitesiyle ve modern dizaynı ile öne çıkarmaya gayret ediyoruz. Doğtaş Mobilya’yı dış pazarlarda da daha çok duyurmayı ve bilinirliğini artırmayı amaçlıyoruz. Mobilya veya sektörümüzü tamamlayan ürünlerle ilgili şirket satın alması yapabiliriz. 2013 yılında faizlerin düşeceğini öngörüyoruz. 

 




Ahmet GÜLEÇ / MOSDER Başkanı  

 

“Sektör yüzde 10 büyür”

 

30 bin kişiye iş fırsatı  

2013’de mobilya sektörünün cari açık vermeyeceğimizi öngörüyoruz. Geçen yıla oranla baktığımızda yüzde 10’luk bir büyüme olacağı kanaatindeyiz. 2013’de mobilya sanayi ve yan sanayilerdeki büyüme sebebiyle sektörümüzün Türkiye’deki işsizliğin azalması yönünde katkı sağlayacağını umuyoruz. Çevre ülkelerdeki siyasi sorunların son bulması halinde ihracatımızın daha da artacağını düşünüyorum. 2013 mobilya sanayisi ve yan sanayide yaşanan gelişmeler sayesinde yaklaşık 30 bin civarında bir istihdam sağlanmasını bekliyoruz. Yeni yatırımları, kapasite artırıcı işler ve özgün tasarımların üretilmesi üzerinde yoğunlaştırmayı planlıyoruz. 2013 hedefimizi gerçekleştirmek için her yıl yeni adımlar atmaya devam edeceğiz. TC. Ekonomi Bakanlığı ile yürüttüğümüz devlet teşvikli çalışmalarımız sayesinde ise ihracat üzerinde yoğunlaşan işlerimizi tüm hızıyla sürdüreceğiz.

 

Üretim odaklı yatırımları tercih ediyoruz 

Bir üretici olarak yatırımlarımızın üretim faaliyetlerine odaklı olmasını tercih ediyoruz. Ar-Ge ve tasarıma ağırlıklı yatırımlarımız doğrultusunda ihracatla da doğru orantılı olarak genelde döviz ağırlıklı ticaret yapıyoruz. Avrupa ülkelerindeki ve Amerika’daki mali tablolara bakıldığında yeni yılda da dövize yatırım yapmaya devam edeceğiz gibi görünüyor.

 




Özgen ÖKAN / Franke Türkiye Genel Müdürü

 

“İsviçre’den ‘fabrika’ getirebiliriz”

 

İç talep artacak

2012’de cari açık temelinde alınan önlemler özellikle iç pazarda gözle görünür bir yavaşlamaya sebep oldu. 2013’te de benzer bir yapının hakim olacağı düşüncesindeyim. 2012’de yüzde 3’ün altında gerçekleşme ihtimali olan büyümenin 2013’te de yüzde 4’ün üzerine çıkacağını düşünmüyorum. Dünyadaki genel ekonomik krize bağlı olarak devam edecek cari açık kaygıları öncelik kazanacaktır. 2013’ün yurtiçi satışlar açısından ise daha olumlu geçeceği kanısındayım. Son derece iyi geçen 2011’in ardından 2012’deki şok daralmaya 2013 başlarken hemen her kesim alıştı. 2013’ün ilk çeyreğinde Suriye sorununun çözülme ihtimali ve özellikle krizin Avrupa ayağının daha önceki yıllara göre daha pozitif beklentilerle ilerleyeceği beklentisi de bu görüşümü destekliyor.

 

Merkezden onay bekliyoruz

2013’te Franke Türkiye olarak üzerinde çalıştığımız projeleri zamanında tamamlamaya çalışacağız. İsviçre’deki merkezimizce onaylanma hızına bağlı olarak, mevcut yatırımlarımızın kapasitelerinin artırımı ve/veya konumuzla ilgili yeni üretim tesislerinin Avrupa’da kurulu fabrikalarımızdan ülkemizde kurulacak yeni tesislere aktarılması yönünde de gelişmeler olacak.

 

Yüzde 8 faizle bireysel kredi 

İstanbul ve Türkiye’nin diğer büyük 10 şehri için gayrimenkul hala geçerli bir yatırım aracı. Bence altın da hala ülkemizin en geçerli yatırım araçlarından biri. Altın ve değerli maden bazlı alternatif yatırım araçları da tercih edilebilir. Son yıllarda yaşanan düşük salınım dövizin cazibesini kaybettirmiş durumda. Borsa bazlı yatırım alternatiflerinin hala büyük ölçekli yatırımları olanlar için geçerli olduğunu düşünüyorum. Hala bu konuda ülkemizde gerçek anlamda bir tabana yayılma yok.

Normal koşullarda dolarda 1.75-1.85 arasında bir salınım gözleyebiliriz. Paritenin de 2013 içinde 1.35’lere ulaşması mümkün. Ama mevcut seviyelerin altına inmesi zor. Bireysel kredi faizlerinin yüzde 8’in altına inmesi oldukça yüksek bir ihtimal. Sermaye yapısı güçlü şirketler mevcutta zaten 8 aydır yüzde 6 civarında bir maliyetle nakit akışlarının dengelenmesi adına finansman alternatifleri bulabiliyor.

 

 




Hilmi UYTUN / Häfele Türkiye Genel Müdürü

 

“Perakendedeki büyüme sürecek”

 

Savaş riski negatif etkileyebilir

Bölge coğrafyasında olası bir savaş riski bütün pozitif beklentileri negatif sonuçlara çevirebilir. Bu anlamda ülke yöneticilerinin sağduyulu davranacağı varsayımıyla 2013’te tekrar hızlı bir büyüme başlayacağını, gayrimenkul sektörünün hareketliliğinin artacağını, zaten oldukça eskimiş olan konut stoğunun yenilenmesinin hızlanacağını, turizm sektöründe yeni yatırımlar kadar renovasyon projelerinin de hızlanacağını öngörüyoruz. 

 

Yüzde 15 istihdam artışı

2013’te yüzde 15 civarında istihdam artışı öngörüyoruz. Planlarımız arasında yeni ürün lansmanları ve bilgi işlem bölümüne yapılan ana yatırımın devamı var. 2013’te en doğru iş alanlarının enerji, perakende ve sağlık olduğuna inanıyorum. Häfele Türkiye olarak perakende sektörünün içindeyiz, hızla büyüyen sağlık yatırımlarının da ana tedarikçisi konumundayız. Yeni yılda faizin düşeceğini dövizin ve altının stabil olacağını, gayrimenkul sektörünün ise çok hareketli olmasını bekliyoruz. 

 

 




İbrahim ERDEMOĞLU / Erdemoğlu Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Merinos yüzde 15 büyüyecek”

 

Piyasalar canlanacak

Piyasalardaki sıkışıklığa rağmen ekonomi büyüdü. Merkez Bankası’nın daraltıcı tedbirleri reel piyasalarda hissedildi. Bu tedbirlerin tek olumlu sonucu enflasyonun tek haneye inmesi ve cari açığın daha kontrol edilebilir bir seviyeye gelmesi oldu. 2013’te para musluklarının açılarak ekonominin canlandırılacağını tahmin ediyorum. Bu çerçevede ekonominin yüzde 4 büyümesini öngörüyorum. Cari açık ve işsizlik oranlarının ise 2012 düzeyinde kalacağını düşünüyorum. 

 

600 eleman alacağız

Merinos markamızın da içinde bulunduğu Erdemoğlu Holding, 2013’te yüzde 15 büyüme hedefi belirledi. Yatırımlarımızı pazarlama ekiplerimizi buna göre konumlandırdık. Grup olarak 75 milyon dolarlık yatırım planlıyoruz. Bu yatırımlarla 600 kişiyi istihdam sağlayacağız. 2013’te sıfırdan bir yatırım yapacak olsak enerji ve inşaat sektörünü tercih ederdik. Ancak genel olarak paramızı mevcut işlerimize yatırıyoruz.

 




Cemil KAZANCI / Aksa Enerji Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Enerji dışı yatırım genlerimize ters”

 

Sakin duruş olumlu

2013 yılı 2012 yılına paralel gidecek. Büyüme telaşıyla yanlış yapmaktansa bence sakin bir duruş daha iyi. 2013’te ekonomik büyüme bu yılki seviyelerde olacak. Yüzde 3.5 büyümeyle kapatırız. İşsizlik çift haneye çıksa bile 11’i geçmez. Cari açık iyi kontrol ediliyor. MB çok doğru bir politikayla yapıyor bunu. Enflasyon ve büyümeden taviz vermiyor. Global kriz halen risk. 

 

110 milyon $ yatırım yapacağız

2012’yi yüzde 70 satış artışıyla kapatıyoruz. 2011’deki 1.3 milyar TL’lik net satış gelirimiz 1.9 milyar TL’yi geçecek görünüyor. Enerji biraz farklı bir alan. 2011’de yüzde 45 kapasite kullanımıyla çalışmıştık. 2012’de yüzde 65 ortalamalara ulaştık. 2013’te 3 rüzgar santrali inşaatımız olacak. 110 milyon dolarlık yatırım planladık. İstihdam artışı da buna paralel olacak. 2013’te yeni iş alanına girmeye kalksak yine enerjiden başkasın düşünmeyiz. Çünkü genlerimize ters. 

 

Piyasalar dengeyi buluyor

Kazandığımız her kuruşu işimize yatırıyoruz. Faiz ve dövizi sadece bütçe yaparken kullanıyoruz. Dövizde ve faizde doğru politikalar izleniyor. Bu politikaların mantıklı olduğunu düşünüyoruz. 2011’i 1.90 TL’den kapatan dolar bu yıl 1.75’lere geldi. İstediği kadar yükselsin piyasa dengeyi buluyor. Merkez Bankası doğru işler yapıyor. 

 




Nihat ÖZDEMİR / Limak Holding Yönetim Kurulu Başkanı 

 

“5 bin yeni istihdam yaratacağız” 

 

Risk iştahı artacak

2013’te ekonomi yüzde 4.5-5 seviyelerinde büyüyecek. Yüzde 9 işsizlik oranı ve 60 milyar dolar civarında cari açık bekliyoruz. Bu yıl Türkiye’de önemli enerji ve altyapı özelleştirmeleri olacak. Küresel kriz riskine rağmen artan likidite yatırımcıların risk alma iştahına yansıyacak. Bunun ekonomiye yansıması pozitif olacak. 2013’te de Türkiye yatırımcılar için cazibe merkezi olmaya devam edecek.

 

IT’nin cazibesi var

2012 sonu itibariyle taşeronlar ve ortaklıklarımız dahil 20 bine yakın olan çalışan sayımız, Boğaziçi ve Akdeniz dağıtım bölgeleri ve yeni yatırım projelerimizle bu yıl yüzde 25'ten fazla artacak. 4 dağıtım bölgemizdeki (Boğaziçi, Uludağ, Akdeniz ve Çamlıbel) toplam çalışan sayımız yaklaşık 10 bin kişiye ulaşıyor. Türkiye’de özellikle enerji (üretim ve dağıtım) ve altyapı sektöründeki yatırım projeleri, yurtdışında ise gelişmekte olan ülkelerdeki (Balkanlar, Körfez ve Afrika) enerji, inşaat, altyapı ve çimento yatırımı projeleriyle yakından ilgileneceğiz. 2013’te sıfırdan bir yatırıma başlayacak olsam seçeceklerim enerji, IT-yazılım ve altyapı olurdu.

 

Dolar 1.86 olur

2013’te dolar/TL 1.86, euro/TL 2.42 ve tahvil faizi beklentimiz yüzde 7.

 




Celal METİN / Met Şirketler Grubu Yönetim Kurulu Başkanı

 

“2013’te ucuz gaza kavuşacağız”

 

Dışarıda düzelme başladı

2013’te ekonomik büyüme 2012’den daha iyi olacak. Yüzde 4.5 civarı bekliyorum. Örneğin ABD, para politikasıyla 11 aydır büyüme sağlıyor. Çin’de büyüme hızlanacak. Japonya bile resesyondan kurtuluyor. Bunlar Türkiye’yi olumlu etkileyecek. Cari açık, büyüme artacağı için daha düşük olmaz. İşsizlik de çok fazla değişmeyecek. En önemli risk, bölgemizdeki siyasi gelişmeler. 2013’te Türkiye için iyi haber doğalgaz fiyatlarının ucuzlayacak olması. Çünkü Gazprom, Avrupa’ya verdiği gazın fiyatını düşürecek. Avrupa ülkeleri uluslararası mahkemeye gitmişti. Gazprom ihraç ettiği gazın fiyatının düşürürse bundan biz de fayda sağlarız. Ayrıca Türkiye, yeni ihracat pazarlarının sonuçlarını da almaya başlayacak.

 

500 yeni istihdam sağlayacağız

2013’te toplam yatırım hedefimizin 248 milyon dolarlık kısmı gerçekleşecek. Met Şirketler Grubu olarak yaptıracağımız inşaatlar, taşeron şirketler vasıtasıyla 500 kişiye istihdam yaratmış olacak. Yeni iş alanı olarak yine mevcut sektörleri seçeriz. Yani enerji, tarım ve endüstriyel suyla ilgili yatırımlara devam ederiz. 

 

İnşaatta stok riski var

Dünyada bol para var. Bence en iyi yatırım kısa sürede devreye alınabilen projeler. Altına para yatırmam; çünkü altın fiyatları düşecek. Riskleri dengeli bir şekilde dağıtmak en doğrusu. TL faizi halen en iyi yatırım. Dolar kuru 1.75-180 aralığında kalır. Gayrimenkul stoku çok fazla. 2013’te bu alanda risk görüyorum.

 

 




Kenan YAVUZ / Socar Türkiye Başkanı

 

“Düşük büyümeye göz yumulamaz”

 

Faizler düşürülmeli

2013’te büyümenin 2012’nin üzerinde, Orta Vadeli Program’da öngörüldüğü gibi yüzde 5 civarında olması mümkün. Hiç kimsenin yüzde 2-3 arası bir büyüme hızını makul karşılaması beklenemez. Büyümenin başlıca yolu ise faizleri düşürmek, kur politikasını bu amaca uygun hale getirmek ve üretim odaklı politikalar izlemekten geçer. İşsizlik oranı yüzde 8-10 arasında ve cari açık ise 60 milyar doların altında gerçekleşebilir.

 

Yatırımlarımız sürecek

2013’te de Socar Türkiye olarak yatırım planlarımızı aksatmadan sürdüreceğiz. Yılın ilk ayında Petkim konteynır limanının temelini atacağız. Bu yatırım yaklaşık 300 milyon doların üzerinde. Yine Petkim Yarımadası’nda kuracağımız 612 MW (megavat) kapasiteli enerji santralinin ÇED süreci tamamlanmak üzere. Lisansı almamızı takiben santralimizin temelini 2013’te atmayı ve rafinerimizle birlikte eşzamanlı olarak 2016 yılında devreye almayı planlıyoruz.

 

Üreten kazanacak

Faizdeki düşüş sevindirici. Ancak oranların daha da düşmesi gerekiyor. Tüm dünya artık üretimin önemini yeniden keşfetti. Üretenler sallansa da yıkılmıyor. Hisse senetlerinde sanayi şirketlerine daha çok yönelinebilir. Döviz kurlarının ise yeni yılda çok ciddi sıçrama göstereceğini düşünmüyorum. 1.80-1.90 bandı hem ekonomi yönetimi hem de ihracatçılar için makul bir seviye görülüyor.

 

 




Erol DEMİRER / Demirer Enerji Yönetim Kurulu Başkanı

 

“2013’te ekonomi yüzde 5 büyür”

 

Kriz tecrübemiz avantaj

2013’te ekonomik büyüme için iyimserim. Yüzde 5 büyüme bekliyorum. İşsizlik çift haneye çıksa bile yüzde 10.5’i geçmez. Olası risklerin başını, Avrupa’ya yönelik ihracatta bir tıkanma çekiyor. Avantaj olaraksa Türkiye’nin kriz tecrübesi ve girişimci iş dünyası gösterilebilir. Oldukça dinamik bir ekonomimiz var. Büyüme potansiyelimiz yüksek.

 

Güneşe hazırlanıyoruz

Polat Enerji’yle projelerimiz devam ediyor. Ortak projelerdeki payımız kurulu güç olarak 300 MW. Gelecek yıl buna 2 rüzgar santrali daha ekleyeceğiz. Yalova ve Susurluk’taki toplam kapasitemiz 60 MW’yi bulacak 2 RES’i daha devreye alacağız. İş hayatına sıfırdan girsek yine tercihimiz yine enerji olur. Ama rüzgar dışında da enerji üretimi yapabiliriz. Zaten son dönemde güneş enerjisine hazırlık yapıyoruz. 

 

Gayrimenkul tembel adam işi 

Kazandığımız parayı yine işimize yatırıyoruz. Ancak çok küçük bir kısmını farklı yatırım araçlarında değerlendirebilirim. Dengeli bir portföy olabilir belki. Ama gayrimenkul almam. Çünkü gayrimenkul tembel adamın işidir. Dolar ve euro’nun normalde düşmesi gerekiyor. Çünkü çok para bastılar. Ama düşmüyor. Bunun anlamıyorum. Demek ki birileri topluyor. Faizdeki düşüşse canlanma başlayana kadar sürecek.

 




Mahfuz OKALİN / Starpet Garzan Yönetim Kurulu Başkanı 

 

“Çok sayıda yeni eleman alacağız”

 

2013 fırsat yılı olacak

2013 büyüme beklentimiz yüzde 4. İşsizlik tahminimizse yüzde 8.5. Cari açığın 60 milyar dolar civarında gerçekleşmesini bekliyoruz. 2013’ün Avrupa’da devam eden kriz nedeniyle ülkemiz için fırsat yılı olacağını tahmin ediyoruz. Zira Avrupa’da yaşanılan krizin en zor dönemlerinde bile ülkemize para ve yatırımcı girişi devam etti. Ayrıca yerel seçimlerin ekonomik göstergelere etkisinin de olumlu olacağını sanıyorum. 

 

Ciromuz yüzde 25 büyüyecek

2013’te grubumuzun farklı sektörlerde girişimleri olabilir. Starpet olarak 2012’de bitenler ve devam eden yatırım anlaşmalarımız çerçevesinde 2013 için yüzde 25 ciro büyümesi öngörüyoruz. Yeni yatırımlarımız ağırlıklı olarak Marmara Bölgesi’nde. Bu yüzden ağırlığı Sakarya-İstanbul hattında olmak üzere minimum 200 kişilik yeni istihdam gündemimizde. 2013’te kurulacak Starpet LPG Dağıtım şirketimiz için de personel alımı gündeme gelecek. Starpet markasının gelecekte yönetimini devralacak yeni kuşağı hedefleyen ve bu bağlamda geliştirilen 2013 yılında kariyer projeleri çerçevesinde genç mühendis ve mali kökenli mezunları aramıza katacağız. 2013’te yatırım yapacak olsak tercih edeceğimiz iş alanları enerji, perakende ve tarım olur. 

 

Riski düşük tutun

Gelecek yıl yatırım araçlarını çeşitlendirmek rasyonel görünüyor. Riski düşük tutmak ve yatırımdan gelir elde etmek için bu yol izlenmeli. Enflasyon beklentisi çerçevesinde faizlerde de ciddi bir artış veya azalış beklenmemeli. Faizlerde ekonomik göstergelere göre ufak ayarlamalar dışında ciddi bir değişiklik olmayacak. 2013 sonu döviz kuru beklentimiz dolarda 1.83, euro’da 2.41 TL. Ama biz paramızı işimize yatırmayı tercih ediyoruz. 

 




Tarkan KADOĞLU / Kadoil Yönetim Kurulu Başkanı

 

“İstihdamı yüzde 10 artıracağız”

 

Avrupa hâlâ önemli risk

2013’te büyümenin yüzde 4-5 aralığında olacağını öngörüyoruz. Ancak bize göre büyümenin tüketime değil üretime dayalı olması gerekiyor. Cari açık mutlaka kontrol altına alınmalı. İşsizlik oranının yüzde 10-11 seviyelerinde gerçekleşeceği düşünüyorum. 2013 için en büyük riski Avrupa’daki durgunluk nedeniyle bu bölgeye ihracatın azalması olarak görüyorum. Avantajımız ise ihracat çeşitlendirmesi anlamında Afrika ve Ortadoğu pazarlarındaki payımızın artması olacaktır.

 

HES yatırımımız devreye girecek

2013’te büyüme hedeflerimize uygun olarak yüzde 10 istihdam artışı planlıyoruz. 2012’de başladığımız HES yatırımlarını 2013’te tamamlayarak faaliyete geçireceğiz. Kadoil olarak bayi yatırımlarımız da hız kesmeden devam ediyor. Kadoğlu Yağ da gerek yurtiçi gerekse yurtdışı taleplerdeki artışa bağlı olara kapasite artırımına gidecek. Bu anlamda 10 milyon euro’luk yatırım yapacağız.

 

Kazanç reel ekonomide

2013’te sıfırdan iş hayatına girecek olsam yine enerji sektörüne öncelik verirdim. Başka alanlar olarak da gıda, bilişim ve yazılım teknolojilerini tercih ederdim. 2013’te faizde yüzde 7-8, dolar kurunda ise 1.75-1.85 aralığında dalgalanma bekliyorum.

 




 

 Mehmet BOSTAN / EGM Başkanı ve Vakıf Emeklilik Genel Müdürü 

 

“BES’e yoğun ilgi bekliyoruz”

 

Devlet katkısı başlıyor

Bireysel emeklilik sistemine (BES) devlet katkısının başlaması ve kesintilerin düşmesiyle gelecek yıl yoğun bir ilgi bekliyoruz. Hem katılımcı sayısının artacağını hem de mevcut katılımcıların katkı paylarını büyüteceğini öngörüyoruz. 2013’te Türkiye ekonomisi için büyüme beklentimiz yüzde 3.5-4 bandı. 2013 sonunda enflasyonun yüzde 6-6.5, cari açığın GSYH’ya oranının yüzde 9, bütçe açığının GSYH’ya oranının yüzde 2-2.5, işsizliğin ise yüzde 9 olmasını bekliyorum. 2013’ün riskleri ise ağırlıklı global ekonomilere yönelik. Özellikle Avrupa'da resesyonun derinleşmesi, ABD'de “mali uçurum” sorununun aşılamaması ve Çin'in beklenenden hızlı soğuyor olması belli başlı riskler arasında gösterilebilir. Ancak Türkiye açısından baktığımızda dünyada devam eden bol likidite ve düşük faiz ortamının fırsat yaratacağını söyleyebiliriz. Bu global ortamda Türkiye’nin yatırım yapılabilir ülke olmasının da sağladığı avantajla düşük faizle uzun vadeli kaynak bularak büyüme canlandırılabilir. 

 

Portföyün yüzde 40’ı borsaya

2013 yılında oluşturulacak bir portföyün yüzde 40’ıyla hisse senedi (özellikle temettü verenler), yüzde 20’siyle altın, yüzde 20’siyle gayrimenkul, yüzde 20’siyle de enflasyona endeksi tahvil alınmasını öneriyorum.

 

 




Besim TİBUK / Net Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Emeklilik yaşı çok önemli bir sorun”

 

Cari açığın nedeni enerji 

Cari açık açısından yaşanan kırılganlık maliye politikalarını istediğimiz şekilde genişletemememize neden oldu. Maliye politikalarını rahatlatmak için cari açığın yüzde 3-4 seviyesinde olması gerekir. 2013’te yapısal sorunlar devam edecek. Merkez Bankası, iki yıldır sıkı maliye-esnek para politikası uyguluyor. TL’nin aşırı değer kazanmaması cari açık açısından önem arz ediyor. Faiz koridoru, politika faizi, Türk Tirası ve yabancı para likidite yönetimi, vadeye dayalı zorunlu karşılıklar finansal araç olarak kullanılacaktır. Günümüzde enerji çok önemli. Çünkü cari açığın neredeyse tamamı enerjiden kaynaklanıyor. İşsizlik açısından en büyük sorun emeklilik yaşı. 48 yaşında emeklilik yüzünden sosyal güvenlikteki delik bir türlü kapanamıyor. Tartışılan emeklilik yaşı 53. Türkiye emeklilik yaşını kademeli olarak 65 yaşa yükseltti. Ülkemizde halen 10 milyonu aşan emekli var. Bunlardan 2 milyonu hem emekli maaşı alıyor hem de ikinci bir işte çalışıyor. Sadece 250 bini prim ödeyerek kayıtlı çalışıyor, diğerleri kaçak. Bu da ekonomik kayıpları artırıyor, işsizliği körüklüyor. 

 

2 bin kişi istihdam edeceğiz

2013’te yatırım devam eden ve bu yıl işletmeye açılacak otellerimizde, talih oyunları ve duty free işletmelerimizde yaklaşık 2 bin kişiyi istihdam etmeyi planlıyoruz. Halen devam eden 50 milyon dolara ilave olarak 50 milyon dolarlık yeni yatırım yapacağız. 2013’te başta İstanbul olmak üzere Ankara ve İzmir gibi şehirlerde gayrimenkul amaçlı arayışlarımız sürecek.

 

 




Umman ÇETİNBAŞ / Crystal Otelleri CEO’su

 

“İstihdamı yüzde 46 artıracağız”

 

Ekonomi yüzde 4.5 büyür

Türkiye ekonomisindeki büyümenin yüzde 4-4,5 seviyelerinde olacağını tahmin ediyoruz. İşsizlik oranını yüzde 7.5 - 8 civarında seyredeceğini, cari açığın da aylık yüzde 4 seviyelerinde olacağını öngörüyoruz. 

 

Faiz yüzde 5.5’e iner

Faizde ortalama yüzde 5.5, kur sepetinde 2.05-2.12 aralığını tahmin ediyoruz. 2013’te yatırımcılar için borsa, altın ve gayrimenkulü şanslı görüyorum. 

 

120 milyon euro’luk yatırım

2013 yılı mayıs sonu itibariyle grubumuza katılacak 3 yeni büyük otelle birlikte ciroda yüzde 40 büyüme öngörüyoruz. Bünyemizdeki otellerde toplam çalışan sayısı 2012 sonu itibariyle 2 bin 800’e ulaştı. Bu yıl devreye girecek yeni tesislerle birlikte mevcut istihdama ek olarak bin 300 yeni eleman istihdam edeceğiz. Böylece toplam çalışan sayımız yüzde 46 artışlı 4 bin 100 kişiye ulaşacak. 2013’te açacağımız üç yeni tesisimizin arsa haricinde yatırım tutarı yaklaşık 120 milyon euro olacak. Bu tesislerimiz Antalya'da Side, Belek (Boğazkent mevkii) ve Beldibi'nde hizmete girecek. Biz otelciyiz, doğal olarak yeni bir yatırım için konjonktürün uygun olup olmadığına bakıyoruz. Konjonktürün uygun olması halinde yine yatırımda ilk tercihimiz otel olacak.

 




Ali ONARAN / Prontotour Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Büyüme hedefimiz yüzde 25”

 

Rakiplerimiz bizi zorlayacak 

2013’te ekonominin yüzde 4 büyüyeceğini, enflasyon yüzde 6-7 aralığında oluşacağını tahmin ediyorum. Yurtdışından gelecek turist sayısının yüzde 2 ila 4 artacağını, yurtiçi pazarın da yüzde 8 ile 12 arasında büyüyeceğini öngörüyoruz. Bu yıl toparlanmaya başlayan Akdeniz çanağındaki rakiplerimiz bizi zorlayacak. Avrupa Birliği’ndeki krizin tamamen ortadan kalkmayacağı, İngiliz pazarında artış olmayacağı ve İran'daki ciddi düşüşün 2013’te de devam edeceği düşüncesindeyim. Bu olumsuzluklara rağmen 2012 yılı turist girdilerimizin korunacağı, hatta çok az bir artış olacağı görüşündeyim.

 

İstihdamımız yüzde 15 arttı

2012’yi yüzde 30 ciro artışıyla kapattık. 2013 yılı büyüme hedefini ise yüzde 25 olarak belirledik. Türkiye’de tek haneli büyümeye karşılık belirlediğimiz iddialı hedefimize, ülkemizde konjonktürel anlamda önemli bir değişiklik olmaması halinde ulaşacağımıza inanıyoruz. Erken rezervasyon kampanyalarının seyrine bakarak yüzde 25’lik büyüme hedefinin aşabileceğine söyleyebilirim. Doğal olarak ekonomik ve siyasi çevre faktörleri çok önemli. Örneğin, hedeflerimizi en azından Suriye’yle ilişkilerimizin daha kötü olmayacağını, mevcut durumun korunabileceğini baz olarak belirledik. 2012’de istihdamımızı yüzde 15 artırdık. Bu yıl için de aynı oranda istihdam artışı planlıyoruz. 2013’ün ikinci yarısı itibariyle kendi markamızla yurtdışında farklı ülkelerde var olmaya başlayacağız. Türkiye’de yaptığımız turları başka ülkelerde satmaya başlayacağız. Dünya çapındaki yapılanmamız bu yatırımımızda çok önemli kolaylık sağlayacağına inanıyorum. 

 




Kaan KAVALOĞLU / Limak Otelleri Genel Koordinatörü

 

“Kârlılığımız yüzde 5 azalacak”

 

Turizm enflasyonu yüzde 14

Ülkemizi tatil için tercih edebilme imkanı olan yakın coğrafyamızda en fazla 4-5 saatlik uçuş mesafesinde yaklaşık 800 milyon insan yaşıyor. Genel olarak olumlu beklenti içinde olmakla beraber, euro bölgesindeki ekonomik durgunluğun tatil kararlarını olumsuz etkileyebileceğinden endişe ediyoruz. Bu da tatil sayısı ve konaklama süresini düşürebilir. “Arap baharı”ndan dolayı Kuzey Afrika ve Mısır’ı tercih etmeyen turistler, iki yıldır ülkemize geldi. Suriye’deki durum daha ciddi boyutlara gelirse bu avantajımızı kaybedebiliriz. Yıllık enflasyon tahminimiz yüzde 8 civarı. Turizm sektörü içinse yüzde 14 enflasyon öngörüyoruz. Türkiye’de ekonomik büyüme yüzde 4, işsizlik oranı ise yüzde 10 olarak gerçekleşebilir. Cari açığın GSMH’ya oranının yüzde 8 seviyesinde kalacağını sanıyorum. Değerli TL maalesef turizmcileri zora sokuyor. Gelirlerimiz döviz, giderlerimizse TL cinsinden. Turizm enflasyonunun yüksek seyretmesinden dolayı kârlılığımızda önceki yıla oranla yüzde 5-7 arası düşüş bekliyoruz. Euro/TL beklentimiz ilk çeyrek için 2.32, ikinci çeyrek 2.35, üçüncü çeyrek 2.37, son çeyrek içinse 2.39. Euro/dolar paritesini de 2013 için 1.3 olarak bütçeledik.

 

Balkanlara açılıyoruz

Bu yıl için yeni bir otel açma planımız yok. KKTC’deki yatırımımız Babylon Hotel&Resort’u 2014 yılında hizmete açmayı planlıyoruz. Bu yıl Tarsus’taki yatırımlarımızın inşaatına başlayacağız. Orada 5 yıldızlı bir otel ve 18 delikli bir golf sahası yatırımız var. Bu tesisimizi de 2017’de bitirmeyi planlıyoruz. Balkanlarda, özellikle Makedonya ve Kosova’da yeni otel yatırımlarımız olacak. Makedonya’daki otel inşaatımız 2013’te başlayacak. 2013’ün en avantajlı sektörlerinin enerji, bilişim ve telekomünikasyon olacağına inanıyorum. 




Uğur ŞAHBAZ / Anemon Otelleri Genel Koordinatörü

 

“Yüzde 40 büyüme hedefliyoruz”

 

Yurtdışı risklere dikkat!

Anemon Grubu olarak 2013’e yine büyüme trendini sürdüren bir tempoyla başlıyoruz. Yılın ilk yarısında Hatay-İskenderun, Adana ve Samsun illerinde hizmete girecek olan işletmelerimizle toplam yatak kapasitemizi yüzde 25 artıracağız. Yıl sonuna doğru Amasya ve Ankara’da açmayı planladığımız otellerimizle 2013’ü yüzde 40 büyümeyle kapatmak istiyoruz. Anadolu’da şehir oteli ihtiyacını fark edip 12 yıl önce girdiğimiz bu kulvarda erken hareket etmiş olmaktan dolayı belli bir avantajı koruduğumuzu düşünüyoruz. 2013’te yatırımcının taşıyacağı en önemli riski, Ortadoğu’daki politik istikrarsızlık ve Avrupa’nın içinde bulunduğu ekonomik dalgalanmalarla özetlemek yeterli. Özellikle ekonomik dalgalanmaların kriz seviyesine yükselmesi ve ülke ekonomimizin büyüme hedeflerini olumsuz etkilemesi yatırımcı için moral bozucu bir dönemi başlatabilir. 

 

5 yeni otel açacağız

2013’te açacağımız otellerimizle bünyemize yaklaşık 300 çalışan katacağız. 2013’te açılışını planladığımız beş tesisin Adana ve Samsun dışında kalan üçünü kendi finansmanımız (yaklaşık 40 milyon dolarlık bütçe) ile tamamlayacağız. Tüm odaklanmasını şehir otelciliğine yoğunlaştırmış bir grup olarak başka alanlarda yatırım yapmak gibi bir arayışımız yok.

 

 




Tamer ÖZMEN / Microsoft Türkiye Genel Müdürü

 

“Dört mega trend için de hazırız”

 

2012’nin ikinci yarısından itibaren birçok yeni ürün ve hizmetimizi birbiri ardına Türkiye’deki kullanıcıların beğenisine sunmaya başladık. Haziranda Microsoft’un bulut çözümleri Office 365 ve Windows Azure’yi, kasım başında da bugüne kadar tasarlanan en iyi işletim sistemi olan Windows 8’i Türkçe olarak tüketicilerin beğenisine sunduk. Yine kasım ayında Türkiye’de uzun süredir beklenen Xbox konsolu Türkçe olarak kullanıcılarla buluşturduk. Windows 8 ile tam entegrasyon çalışan Windows Phone 8’li cihazlar iş ortaklarımızla işbirliğimiz sonucu Türkiye pazarına girdi.

 

Önümüzdeki dönem bilişim dünyasını değiştirecek dört mega trend mobilite, sosyal, bulut ve büyük veri yeni nesil çözümlerin ana odağını oluşturuyor. Bağımsız araştırma şirketi IDC’nin analizlerine göre 2020’de bilişim harcamalarının yüzde 80’ini bu yeni mega trendler oluşturacak. Microsoft Türkiye olarak biz bu mega trendlere hazırız. Mobilite konusunda uçtan uca çözüm sunuyoruz. Bulut konusunda sürekli yatırım yapıyoruz. Buluta bağlanarak her yerden, her cihazdan verilerimize ulaşmak bizi daha fazla mobil yapıyor ve iş yapış şeklimizi değiştiriyor. 

 

Toplam dijital içeriğin yüzde 48 büyümeyle 2012 sonunda 2.7 zetabayta ulaşması öngörülüyor. Microsoft Türkiye olarak kurumlara veri artışına ve erişilebilirlik ihtiyacına uygun çözümler sunuyoruz. Dört mega trendin kurumların ana iş stratejilerini tekrardan planlamaları için çok önemli bir fırsat olduğunu düşünüyoruz.

 




Ünal AYSAL / UNIT Group Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Negatif gelişme beklemiyorum”

 

Türkiye ekonomisinde 2013 yılı için ciddi bir negatif gelişme beklemiyorum. Ancak gerek içeride gerekse dışarıda yaşanabilecek siyasi gelişmelerden ekonomide de etkilenebilir. İşsizlik oranı yükselmez. Cari açığın düşmesini bekliyorum.

 

Altyapı yatırımlarımız sürecek

Grubumuzun yurtdışında olduğu gibi Türkiye’de de hali hazırda ciddi altyapı yatırımları var. Bunlardan ikisi 2012 yılında devreye girdi. Birini de 2013 sonunda işletmeye alacağız. 2014’te büyük bir yatırım daha planlıyoruz. İş hayatına sıfırdan başlasaydım 2013’ten sonrası için doğalgaz depolama sanayi ve işletmesine öncelik verirdim.

 

Gayrimenkul alın

Faizlerde düşme trendinin devamı kaçınılmaz. Çünkü dünya krizden ancak istihdam yaratacak yatırımlarla çıkabilir. Kendi adıma bankada nakit para tutmak yerine üretime dönük yatırımlara veya gayrimenkule yönelirdim.

 




Ali KİBAR / Kibar Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yerli otomobil için yatırım yapıyoruz”

 

Ekonomi yüzde 4.5 büyür

2013’te büyüme oranının yüzde 4.5 ile 2012’ye göre daha iyi olacağını öngörüyoruz. Yıllık enflasyonu da yüzde 7 olarak tahmin ediyoruz. İşsizlikte son 7 yıldır azalma trendi gözleniyor. 2013’te işsizlik seviyesinin 2012’ye paralel olarak yüzde 9 seviyelerinde gerçekleşmesi olasılığı yüksek.

 

En büyük risk cari açık

2012’de cari açık bir miktar kontrol altına alındı. 2013’te de azalma bekliyoruz. Ancak hala cari açığın önemli ve bir risk olduğunu düşünüyoruz. Merkez Bankası ve hükümetin bu problemin kalıcı şekilde çözümlenmesi için aldığı kararları destekliyorum. Türkiye’de ithalatı yapılan ürünlerin yerli üretimi için teşvik mekanizmalarının düzenlenmesi çok büyük bir hamle. Kısa vadede olmasa da bu politikayla orta-uzun vadede bu konuda önemli iyileşmelerin gerçekleşmesi mümkün olabilir. 

 

Yüzde 10 büyüme hedefliyoruz

Kibar Holding için 2013 yenilenme ve büyüme yılı olacak. Madencilik ve enerji sektörüne odaklanıyoruz. Bu alanda önemli potansiyel olduğunu düşünüyoruz. Aynı zamanda yerli otomobil üretimi konusunda çalışmalarımız ve yatırımlarımız devam ediyor. Yabancı ortaklarımızla beraber mevcut ve yeni iş alanlarında 400-450 milyon dolar tutarında yatırım yapmayı planlıyoruz. 2013’te faiz oranları ve döviz piyasasının mevcut seviyelerinde kalacağını öngörüyoruz.

 




Nazmi DURBAKAYIM / Teknik Yapı Yönetim Kurulu Başkanı

 

“2013 yeni bir dönemin başlangıcı olacak”

 

Büyümenin lokomotifi inşaat 

2013’te Türkiye ekonomisinin en az iki kat büyüyeceğini düşünüyorum. Kentsel dönüşüm çalışmalarına paralel olarak inşaat sektörü de bu büyümede kilit rol oynayacak. Cari açığın diğer sektör harcamalarına paralel bir büyüme göstereceğini söylemek mümkün. 2012’de yasalaşan üç önemli konunun (2B, mütekabiliyet ve kentsel dönüşüm) eksiklikleri tamamlanır, yetki mekanizmalarındaki sorun çözülürse (KDV ve inşaat ruhsatlarının alınması konusu disipline edilirse) 2013’ün gayrimenkul sektöründe yeni bir dönemin başlangıcı olacağına inanıyorum.

 

5-7 bin konutluk projeler yolda

2013 içinde Avrupa yakasında 3-4 yeni projeye birden başlayacağız. Halkalı’da hayata geçireceğimiz karma projeyi, Etiler’deki Uçaksavar ve yine Halkalı’da başka bir proje izleyecek. 2013’ün ortalarında Fikirtepe’de kentsel dönüşüm projesinin ilk ayağını gerçekleştireceğiz. Kadıköy Bağdat Caddesi’nde de 3-4 butik projenin temelini atacağız. Adet olarak en az 5 ila 7 bin adetlik yeni konutun temellerini atacağız.

 

Faiz düşüşü sürecek

Önümüzdeki dönemde de gayrimenkul yatırımının cazibesini koruyacağını düşünüyorum. Çünkü Türkiye’nin kredi notunun artmasına bağlı olarak faizlerin daha da düşeceğini, dövizde hiçbir hareket olmayacağını düşünüyorum.

 

 




Altan ELMAS / SUR Yapı Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Kaybettiklerimizi tamamlama yılı olacak”

 

2013’te meyveler alınacak

2013’te sektör olarak kentsel dönüşüm, 2-B ve mütekabiliyet yasalarının etkilerini görmeye başlayacağız. Avrupa kaynaklı büyük bir sıkıntı olmaz ve mevcut durum devam ederse 2012’den daha iyi olur. Hükümetin yüzde 4 büyüme ve yüzde 15 kredi büyüme hedefi var. Faizler gelinen tarihi dip seviye (hazine bonolarında yüzde 5.5, mevduatta yüzde 6-7) korunursa 2013’ün sektör için kaybettiklerini tamamlama yılı olacağını düşünüyorum.

 

Yeni projeler sırada

Çekmeköy’de, Taşdelen bölgesindeki projemizi 2013’ün ilkbaharında satışa sunacağız. Yine İstanbul Anadolu Yakası’nda orta gelir grubuna uygun proje üretebileceğimiz araziler arıyoruz. Bu yıl mutlaka en az iki proje geliştirip sunmak istiyoruz. Beykoz projemizi 2013’ün son çeyreğinde hayata geçirmek istiyoruz. Kağıthane’deki Axis Alışveriş Merkezi’ni nisan ayında, Metrogarden Çekmeköy AVM’yi ise en geç eylül ayında açmayı hedefliyoruz. İzmir, Eyüp-Bayrampaşa, Exen İstanbul AVM ve ofis projelerine de 2013 yılında kazma vurulmuş olacak.

 

Faiz düşerse gayrimenkul değer kazanır

İnsanlar yatırımlarını uzman oldukları işlerde büyütmeli. Gayrimenkulün yanı sıra devam eden enerji yatırımlarımız var. Bildiğimiz işlerde büyütmeye devam edeceğiz. Faizlerin dip seviyeyi bulduğu dönemlerde gayrimenkul fiyatlarında hep artış yaşanmıştır. 2013 de böyle bir yıl olacak.

 




Süleyman ÇETİNSAYA / Artaş Grup Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Gelirlerdeki artışın pozitif etkisi olur”

 

Kişi başı milli gelir artacak

2013 için Orta Vadeli Program doğrultusunda açıklanan yüzde 4 büyüme hedefi inşaat sektörü üzerinde olumlu etki oluşturacak. 2013 sonunda yüzde 6 artarak 19 bin 500 TL’ye ulaşması beklenen kişi başı milli gelir seviyesinin de sektör üzerinde büyük etkisi var. Gelirlerdeki bu artış hane halklarının tasarruflarını artıracak, düşük faiz ve düşük enflasyon ortamı içerisinde de en önemli yatırım kanallarından biri olarak görülen gayrimenkul alımlarına pozitif katkı yapacaktır.

 

İstihdama desteğe devam

2012 yılının son çeyreğinde inşaat sektörde görülen canlanmanın, 2013’te de devam edeceğini tahmin ediyorum. Mütekabiliyet ilkesinin etkileri de görülmeye başladı. Yabancı yatırımcıların yasa hakkında daha fazla bilgi edinmeye başlamasıyla alım taleplerinin de artmasını bekliyoruz. İnşaat sektörü 2012’nin ilk yarısında 1.8 milyon kişiye istihdam sağladı. GSMH’daki aldığı paya göre inşaat sektörünün istihdamı destekleyici rolü devam edecektir.

 

İnşaatın en parlak dönemi

2012’de faizler önemli ölçüde düştü. Bu düşüş konut kredisi faizlerini de etkiledi. İhtiyaç sahipleri ve yatırımcıların yeniden konuta yönelmesini sağladı. 2013’ün de inşaat sektörünün en parlak dönemlerinden biri olacağına inanıyorum. Önümüzdeki yıl Vadistanbul, Eclipse Maslak ve Tema Park projeleriyle yatırımlarımıza devam edeceğiz.

 




Erdinç VARLIBAŞ / VARYAP CEO’su

 

“2013’te büyüme hızını yeniden yakalarız”

 

Yabancı alımları hızlanacak

İnşaat sektörünün geçmiş yıllardaki büyüme hızını 2013’te yeniden yakalayacağına inanıyorum. Kentsel dönüşüm ve mütekabiliyet yasasında birkaç sorunun çözülmesiyle sektöre daha fazla hareket gelecektir. Mütekabiliyet ilkesi çıkmadan önce projelerimizin yüzde 7’sini yabancılara satmıştık. Kanun çıktıktan sonra bu oran yüzde 10’lara yükseldi. Körfez ülkelerinden 200’e yakın yatırımcıyla ciddi görüşmeler yaptık. Faizlerin bu seviyelerde devam edeceğini ve sektörün daha da hareketleneceğini tahmin ediyorum.

 

Durgunluk tüm sektörleri etkiler

2012’de cari açığı kapatmak için maalesef direkt vergi artışlarına maruz kaldık. Tapu harçlarına getirilen vergi zammı ve KDV oranlarının artırılması sektöre ciddi darbe vurdu. İnşaat birçok alt sektöre de iş sağlıyor. İstihdama en fazla katkı yapan sektörlerden biri. Bu nedenle inşaatta olası bir durgunluk tüm sektörleri etkiler. 

 

Gayrimenkul sertifikası için çalışıyoruz

2013’e umutla bakıyoruz. Varyap Plaza Pendik ve Metropol İstanbul projelerimizle birlikte taahhüt işlerimiz devam ediyor. Kentsel dönüşüm kapsamında da gündeme alacağımız yeni projelerimiz var. Avrupa yakasında üç lokasyonda görüşmelerimiz sürüyor. Uluslararası satışla ilgili çalışmalarımızı ve yapılanmamızı tamamladık. Üzerinde çalıştığımız bir diğer konu gayrimenkul sertifikası. Bu sertifikanın sektöre ciddi hareket getireceğini düşünüyorum. Türkiye’nin farklı noktalarında sürdürdüğümüz projelerimizde şu anda 7 bin 700 kişi çalışıyor. Bu sayının devam eden ve geliştireceğimiz yeni projelerle daha da artacağını söyleyebilirim.

 

 




Ali AĞAOĞLU / Ağaoğlu Şirketler Grubu Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Türkiye minimum yüzde 5 büyümeli”

 

Ekonomi yeniden ısınıyor

2012’de yüzde 3-4 arasında büyüyen Türkiye ekonomisiyle birlikte inşaat sektörü de yılın son çeyreğinde yeniden yükseliş trendine girdi. Soğuma eğilimindeki ekonomi yeniden ısınmaya başladı. Yılın son çeyreğinde satışa sunduğumuz Maslak 1453 projesinde sadece bir ayda 2 bin 200 konut alıcı buldu. Başta inşaat olmak üzere enerji ve turizm alanlarında yaptığımız yatırımlara 2013’te yenilerini ekleyeceğiz. Türkiye ekonomisinin 2013’te minimum yüzde 5 büyümesi gerektiğini düşünüyorum.

 

İnşaat yeni bir vizyon kazandı 

Ağaoğlu Şirketler Grubu olarak 2012’de satışta yüzde 130, aktiflerde ise yüzde 50 büyüdük. Mütekabiliyet yasasının çıkmasıyla sektör yeni bir vizyon kazandı. Yabancıya 350 milyon dolar gibi kayda değer bir satış rakamına ulaştık. Önümüzdeki yıl bir milyar dolarlık satış gerçekleştirmeyi planlıyoruz. 2013’te Avrupa Yakası’nda sürpriz bir projeye daha imza atacağız. Grubumuz bünyesinde 8 rüzgar enerji santrali, 6 hidroelektrik santrali, 3 de kojenerasyon projesi yer alıyor. 2012 sonu itibariyle 9 bin 856 kişiye istihdam sağlıyoruz. 

 

2023 hedefine ulaşırız

Uluslararası Finans Merkezi projesinin hayata geçmesiyle Türkiye 2023 yılına kadar dünyanın en büyük 10 ekonomisinden biri olma yolundaki hedefine yaklaşacak. Bu merkezdeki konut ve ofis alanlarının satışına 2014’ün ilk çeyreğinde başlayacağız. Söz konusu projedeki konut ve ofis alanlarının satışından 2 milyar 40 milyon TL’lik ciro hedefliyoruz.

 

 




Erdal AKSOY / Turcas Petrol Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Büyük istihdam yaratacağız”

 

Büyüme yüzde 4 olur

2013’te Türkiye ekonomisinin 2012’den biraz daha fazla yüzde 4 civarında büyümesini bekliyoruz. Buna bağlı olarak da cari açık 65-70 milyar dolar arasında gerçekleşebilir. İşsizlik yüzde 10 civarında dengelenebilir. En önemli risk, komşularımızla jeopolitik ilişkilerimizde çıkacak sorunlar olabilir. Fırsatlara gelince... Avrupa’nın krizden çıkması ve ekonomisinin toparlanması önemli bir avantaj yaratabilir. Suriye ve Irak’ta istikrar sağlanabilirse o da bizim yararımıza olur.

 

Reel ekonomiye yatırım

İştiraklerimizin katkısıyla 2013 yılında büyük oranda yeni istihdam sağlama imkanımız olacak. Yeni yatırım alanları olarak enerji, gayrimenkul ve finans sektörleri ümit vaat ediyor. Bol para ve düşük faiz ortamında en doğru yatırımın reel ekonomiye olacağını düşünüyorum. Bunun dışında hisse senedi ve gayrimenkule de bir miktar yatırım yapılabilir. Faizler bir süre daha düşük seyredecek. Ancak bu düşüşün hızı yavaşlayabilir.

 




Sani ŞENER / TAV Holding CEO’su 

 

“Yumuşak inişi başardık”

 

Enflasyon beklentiyi aşar

2013’te Türkiye ekonomisinin olumlu seyrinin devam etmesini bekliyoruz. 2012’nin ikinci yarısından itibaren Türkiye’nin beklenen “yumuşak inişi” yaptığı ortaya çıktı. Buna paralel olarak yılı yüzde 3-3.5 büyümeyle bitireceğimizi düşünüyoruz. 2013’te ise Orta Vadeli Program (OVP) ve OECD’nin tahminine paralel yüzde 4 büyüme bekliyoruz. Yıllık enflasyonun yine OVP’de hedeflenen yüzde 5.3’ün ve OECD’nin beklentisi olan yüzde 6.9’un üzerinde yüzde 7 seviyesinde gerçekleşeceğini öngörüyoruz. 

 

Her yıl çift haneli büyüyoruz

TAV Havalimanları Holding’in faaliyet gösterdiği havacılık, dışsal şoklardan çok etkilenmeyen, her yıl çift haneli büyüme yakalayabilen dinamik bir sektör. THY’nin 2013 yılı için öngördüğü yüzde 15 yolcu artışına paralel olarak biz de çift haneli büyüme öngörüyoruz. 2011’de ihalesini kazandığımız ve yaklaşık 250 milyon euro yatırım yapacağımız İzmir iç hatlar terminalinin inşası devam edecek. 2014 başında bitirmeyi hedefliyoruz. Yatırım tutarı yaklaşık 1 milyar dolar olan Medine Uluslararası Havalimanı inşaatını ise 2015 başında tamamlamayı planlıyoruz. 

 

Borsa yine popüler olacak

Düşen faiz ortamında, Türkiye’nin artık yatırım yapılabilir reytinge sahip olduğunu da göz önünde bulundurarak, borsadaki yatırımcıların kullandıkları iskonto oranlarında indirime gidecekleri ve dolayısıyla şirket değerlerinin artmasıyla borsanın yine popüler bir yatırım aracı olarak ön plana çıkacağını düşünüyorum. Altının da yine önemli bir yatırım tercihi olmaya devam edeceğini düşünüyorum. 

 




Cem HAKKO / Vakko Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yüzde 20 büyüme sağlayacağız”

 

Mali uçurum riski 

Hükümetin ve Merkez Bankası’nın uyguladığı politikalar sayesinde 2012’yi gelişmiş ve gelişmekte olan diğer ülkelere nazaran çok daha pozitif geçirdik. Türkiye ekonomisinin yüzde 3 civarında büyüdüğünü tahmin ediyorum. Ekonomik açıdan baktığınız zaman her ne kadar uzlaşma sağlanacağına yönelik mesajlar verilse de ABD’deki mali uçurum ve euro bölgesindeki belirsizlikleri 2013 için bir risk olarak görüyorum. Bölgemizdeki siyasi ve politik risklerin de her zamankinden daha fazla olduğu bir dönemdeyiz. 2013’ün ülkemiz açısından 2012’ye göre daha iyi olacağını düşünüyorum. Ekonomik büyümenin yüzde 4 civarında olmasını bekliyoruz.

 

10 yeni mağaza açacağız

2011-2012 yılları arasında yaptığımız mağaza yatırımlarının geri dönüşü iyi oldu. 2013’te çok daha titizlikle mağaza yatırımlarımıza devam edeceğiz. 3’ü büyük Vakko mağazası olmak üzere 10 yeni mağaza açmayı hedefliyoruz. Son üç yılda yıllık yüzde 30 civarında büyüme yakaladık. 2013’te yeni açacağımız mağazalarla yüzde 20’nin üzerinde büyüme yakalayacağımıza inanıyorum.

 

Yatırım altın ve borsaya

2012’de gördüğümüz kadarıyla döviz ve faiz tarafında sıkı para politikaları uygulanmasıyla eskisi gibi çok büyük kazançlar elde edilemiyor. Ancak dünyadaki siyasi ve ekonomik gelişmeler doğrultusunda altın ve borsada yatırımların daha fazla getiri sağlayacağını düşünüyorum. 2012’nin son çeyreğinde yapılan not artışına paralel olarak 2013’te Türkiye’ye daha büyük sermaye fonlarının gireceğine inanıyorum. 

 




Avni ÇELİK / Sinpaş Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Faiz düşüşü gayrimenkul talebini kamçılar”

 

TL faizleri düşebilir 

2013’te Türkiye’de büyümenin iç talep kaynaklı olarak yüzde 4, enflasyonun yüzde 5.5, kişi başına düşen milli gelirin 11 bin 300 dolar civarında oluşacağını düşünüyoruz. Cari açığın GSMH’ya oranı 2012 yılına paralel yüzde 7 seviyelerinde gerçekleşebilir. TL’de bir miktar değerlenme olabilir ancak bu enflasyon etkisiyle sınırlı kalır. Dünyadaki borç krizi içinde Türkiye’nin kamu maliyesinin yakaladığı disiplin çok önemli. Bu da TL faiz oranlarının bir miktar daha düşmesi anlamı taşıyabilir.

 

3 bin 500 konut satacağız

Sinpaş Grubu olarak yıllık yaklaşık 3 bin -3 bin 500 konut üretim ve satış hedefimiz var. Bu rakam sektörün son 4 yılda toplam satış ortalaması olan 450 bin konut içinde oldukça ölçülü. Özetlersek, 2013 yılı için cirolarda büyüme hedeflerimiz inşaat grubunda yüzde 20, sanayi grubunda yüzde 30, hizmet grubunda yüzde 7.

 

TL bazlı yatırımlar ağırlıklı 

2013 yılı için TL bazında yatırımlar ağırlıklı olmalı. Yatırımın kompozisyonu ve hangi varlıklarda ne ağırlıkta oluşacağı doğal olarak yatırımcının risk ve getiri arasındaki tercihine bağlı. Gerçekten uzun vadeli bakılabilecek bir kısım kaynağın hisse senetlerinde yatırım olarak ayrılması anlamlı olacak. Faizlerin düşüş trendi de talebi kamçılayacağından 2013’ün zirve yatırım aracı gayrimenkul olmalı.

 




Mehmet KUTMAN / Global Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Vergi reformu bütçeye destek olacak”

 

Cari açık artık risk değil

Dünya ekonomisinde hızlı bir toparlanma beklemiyoruz. İçeride ise yıllardır konuşulan cari açık 2013’te önemli bir risk faktörü oluşturmayacak. Ayrıca 2013 yılında yasalaşması beklenen gelir vergisi reformu, 2014 ve sonrasında bütçe dengesine katkı sağlayacak. 2013’te büyüme ise istikrarlı trendini koruyacak. Hatta 2012’ye göre biraz daha iyi olacak. 

 

Yurtdışında liman alacağız

Ciro ve karlılıkta son 2 yıldır ekonomideki büyümenin üzerinde artış gösterdik.

Grup olarak bu trendin 2013’te de devam edeceğini öngörüyoruz. Liman işletmeciliği, enerji, finans ve gayrimenkul olarak dört ana iş kolumuz var. 2013’te portföyümüze yurtdışında en az bir liman eklemeyi hedefliyoruz. Bu doğrultuda Yunanistan dahil Akdeniz çanağında yakından ilgilendiğimiz birkaç liman var. Afrika ve Orta Amerika’da da takip ettiğimiz limanlar var. Ülkemizde ise 2013’te yapılmasını beklediğimiz Derince, Çandarlı, Salıpazarı Limanı gibi özelleştirme ihaleleriyle yakından ilgiliyiz. 2013’te önceliği KOBİ’lere yönelik enerji verimliliğini ön plana çıkaran projelere vereceğiz. Enerji verimliliğine yönelik trigenerasyon ve küçük ölçekli yenilenebilir kaynaklara dayalı yatırım planlıyoruz. Feldispat üretimi yapan bir şirketin satın alınma işlemlerini önümüzdeki günlerde tamamlayacağız. Madencilik alanında yeni bir satın almayla bu alandaki yatırımlarımızı büyütmeyi planlıyoruz.

 




İdil YİĞİTBAŞI / Yaşar Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

 

“2013’te de ekonomiden hızlı büyüyeceğiz”

 

Daha istikrarlı bir yıl

Dünya ekonomisi 2013’te daha istikrarlı olacak. Büyük dalgalanmalar olmayacak ve kurlar daha istikrarlı seyredecek. Türkiye’de ise 2012 yılına çok yakın bir büyüme olacak. Enflasyon daha düşük seyredecek. Buna karşın Avrupa bölgesindeki sorunlar Türkiye için de potansiyel risk taşıyor.  Türkiye’nin ihracat pazarlarını çeşitlendirmesi bu nedenle avantaj sağlayacak. Hammadde fiyatlarında görülecek sert artışlarsa risk olabilir.

 

Yeni pazarlara açılacağız 

Yaşar Topluluğu son 3 yılda ülke ekonomisinin üzerinde büyüme kaydetti. 2013’te de büyümeye devam edeceğiz. Yurtdışı operasyonlarımızı da büyütme ve güçlendirme hedefindeyiz. İstihdam ve yatırım politikalarımızda herhangi bir değişiklik planlamıyoruz. Yaşar Topluluğu şirketleri de iç piyasaya ve sektörlerimize göre, potansiyeli olan yeni pazarlara açılma konusunda çalışmalara odaklandı.

 

Altın güçlü seyrini koruyacak 

Türkiye’nin içerisinde bulunduğu olumlu gelişmeler paralelinde uzun vadeli yatırımlar için İMKB’nin iyi bir fırsat sunduğu kanaatindeyim. Dünyadaki ekonomik büyümenin hızlanması durumunda emtia fiyatlarının yükseleceğini düşünüyorum. Merkez bankalarının büyümeyi desteklerken rezervlerini güçlendirme yönünde çalışacaklarını da göz önünde bulundurarak, altının da güçlü seyrini korumasını bekliyorum. 

 




İbrahim ÇEÇEN / Çeçen Holding Yönetim Kurulu Başkanı 

 

“400 milyon TL’lik yatırım yapacağız”

 

Sermaye akımı artacak

Fitch’in Türkiye’nin kredi notunu “yatırım yapılabilir” düzeye yükseltmesi Türkiye’ye 2013’te de sermaye girişinin hızlanmasını destekleyecek. Diğer taraftan ülkemizde son yıllarda istihdam alanında olumlu gelişmeler görülüyor. Para piyasalarında yaşanan finansal istikrarın da desteğiyle cari açık ve bütçe açığında azalma eğilimi dikkat çekiyor. Sonuç olarak 2013’te Türkiye ekonomisinin büyümeye devam edeceğini tahmin ediyoruz.

 

Yüzde 60 büyürüz

2013’te IC Grup olarak şirketlerimizin ve iştiraklerimizin kombine cirolarının, taahhüdümüzdeki iş stokunun devreye girmesinden dolayı 2012’ye göre yaklaşık yüzde 60 artmasını hedefliyoruz. Çalışan sayımızın ise yüzde 45 oranında artmasını öngörüyoruz. Büyük bir kısmı enerji ve turizm sektörlerinde olmak üzere yaklaşık olarak 400 milyon TL tutarında yeni yatırım planlıyoruz. 

 

İMKB olumlu etkilenecek 

2012’nin son dönemlerinde ekonomide oluşan iyimserlik 2013’e daha iyi bir başlangıç yapılacağı ihtimalini güçlendiriyor. Para piyasalarındaki istikrar sonucunda dövizde önemli bir artış beklemiyoruz. Amerika’da yeni hükümetle birlikte ekonomide yapılan yapısal değişikliklerin finansal krizden çıkışı hızlandırması durumunda dolar göreceli olarak güçlenebilir. 2013’te düşük faiz oranlarının devam edeceğini öngörüyoruz. Bu da İMKB’yi destekleyecek.

 

 




Prof. Dr. Ahmet KIRMAN / Şişecam Yönetim Kurulu Başkan Vekili

 

“1 milyar dolarlık yatırım yapacağız”

 

Yatırım iştahı zayıflayacak

2013’te potansiyelimizin altında ama 2012’nin üzerinde büyüme bekliyorum. İç ve dış talep canlanmadıkça yatırım iştahı zayıflayacak ve özellikle yeni kapasite yaratmaya yönelik girişimler yetersiz kalacak. İşsizlik oranı 2013’te yüzde 8’in bir miktar üzerinde kalabilir. TL değerlenirken ve enflasyon yüzde 6-7 civarında seyrederken cari açık riski sürecek. Yatırımlarda kamunun öncülüğü devam edecek. 

 

Satın almalar sürecek

Türkiye’de yeni bir düzcam ve cam ambalaj fabrikası yatırımımız devam ediyor. Yurtdışında da bölgesel hakimiyeti pekiştiren yatırımları sürdürüyoruz. 

Yılda ortalama yüzde 10’ün üzerinde büyüme öngörüyoruz. 2013’te 1 milyar dolarlık yatırım planlıyoruz. Mevcut iş alanımız dışında enerji teknolojileri, endüstriyel hammaddeler ve gıdaya yönelik yatırımları avantajlı görüyoruz. 

 

Döviz ve altına temkinli yaklaşın

Uzun vadeli faizler, enflasyonun ve dolayısıyla faizin uzun vadede düşme eğilimi içinde olduğu varsayımıyla vadesine kadar bekleyebilenler için uygun görünüyor. Gayrimenkulün her zamanki sağlamcı seçenek olma özelliğini koruduğunu düşünüyorum. Borsa ise Türkiye’nin potansiyellerini yaratan iyi bir performans içerisinde. Bu anlamda, borçlanma kağıtlarına yer veren, döviz ve altına mesafeli, ataklık anlamında borsa ve gayrimenkule oynayan bir portföy tercih edilebilir.

 

 




Erhan BOYSANOĞLU / MESA Mesken Sanayii Yönetim Kurulu Başkanı 

 

“2 milyar TL’lik proje gerçekleştireceğiz”

 

En büyük risk iyimserlik!

Türkiye, büyük ekonomiler arasında bölgede büyüme hızını koruyan tek ülke konumunda. Eğer büyüme hedeflerine uyumlu maliye politikaları uygularsak cari açık artışı önleyip enflasyonu da kontrol altına alabiliriz. 2013’te en büyük risk bence iyimserlik olacak. Biz yüzde 3 civarında büyüme, yüzde 7 de işsizlik oranı bekliyoruz.

 

2013’te çok aktif olacağız

MESA grubu olarak büyük proje satışlarına 2013’te başlayacağız. Faizlerin düşmesi satışlarımıza ivme kazandıracak. 2013’te Halkalı’da 4 bin konutluk inşaat ve satışına, 480 bin metrekarelik de fuar alanı inşaatına start veriyoruz. Bahçeşehir’de 700 konut, Kartal sahilde ve Çamlıca’da 2 butik proje inşaatımız başlıyor. Ankara’da ise 850 konutluk Alacaatlı projemize başlıyoruz. Bu projelerin toplam tutarı 2 milyar TL civarında.

 

Arsa alınabilir

2013’te paramı tek yatıracağım yer, gelişmesinden emin olduğum yerlerde arsa almak olacak. Konut kredisi faizinin yüzde 8-8.5, doların ise 1.80-1.85 TL aralığında kalmasını bekliyorum.

 




Hamdi AKIN / Akfen Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Yeni fırsatların dönemi olacak”

 

2013 daha iyi geçecek

Yabancı yatırımcıların Türkiye’ye ilgisi artarak devam ediyor. Bu sayede 2013’ün Türkiye ekonomisi açısından daha iyi geçeceği kanaatindeyim. Özellikle yurtdışından kayda değer sermaye girişleri olacak. Türkiye, hemen her sektör için pazarın büyüdüğü, şirket ortaklıkları ve alımlarının yapıldığı ülkelerin başında gelecek. 2013-2014’ün yeni fırsatların, yeni alım satımların olduğu bir dönem olarak geçmesini bekliyorum. 2013 büyüme beklentim yüzde 4.5-5 bandı. Cari açıktaki düşüş trendi devam edecek. 

 

İstihdamı artıracağız 

Türkiye’nin en büyük altyapı holdinglerinden biri konumundayız. 2013’te altyapıyla ilgili iş kollarında olmaya devam edeceğiz. Yine yüksek büyüme potansiyeli olan, öngörülebilir ve istikrarlı nakit akışı sağlayan alanlarda yatırım yapacağız. Önümüzdeki dönemlerde oluşabilecek yeni yatırımlarımız doğrultusunda gerek holding gerekse bağlı ortaklıklarımız ve müşterek yönetime tabi iştiraklerimiz bünyesindeki istihdamımız artacak.

 

 




Erol BİLECİK / İndeks Grubu CEO’su

 

“En büyük risk bölgesel kargaşalar”

 

Sektörün endişesi kurların artması 

Türkiye ekonomisi için büyüme beklentimiz yüzde 4.5 civarında. Türkiye’nin kendi içinde 2013’te iyi bir performans sergileyeceğine inanıyorum. Ancak komşu ülkelerde olabilecek siyasi karışıklıklar büyüme hızını aşağı çekebilir. Kur politikasında beklenmeyen gelişmelerin yaşanması sektörün her zaman endişeyle karşıladığı ve takip ettiği bir süreç. 

 

2013’te yüzde 10 büyürüz  

2012, birçok yeni teknoloji markasının kontratlarını aldığımız bir yıl olarak kapandı. Özellikle Apple gibi dünya çapında hayranlık uyandıran etkili bir markayı ürün portföyümüze kattık. Adobe firmasıyla yaptığımız distribütörlük kontratının da hem iş ortaklarımıza hem de sektöre yeni olumlu katkıları olacak. İndeks Grubu olarak daimi hedefimiz sektörün üzerinde büyümek. Bu kapsamda 2013 sonunda en az yüzde 10 büyüme hedefliyoruz. 

 

TL’ye yatırım yapın

Bugünkü şartlarda, yönetim politikası açısından teknik endişelerin olmayacağı bir 2013 geçireceğiz gibi gözüküyor. Bizler TL’ye inanan insanlarız. 2013’te de TL’ye güven duyup yatırımların bu şekilde yön almasını tavsiye ediyoruz.

 

 




Ömer Faruk KAVURMACI / Aydınlı Grubu Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Planlarımızı yüzde 5 büyümeye göre yaptık”

 

Ekonomiyi soğutma politikası devam edecek. 2011’de yüzde 8.5 büyüyen Türkiye, 2012’de yüzde 3’lere doğru hedef değiştirdi. 2013’te yüzde 5’ler civarı büyüme öngörülüyor. Biz de büyüme planlarımızı bu orana paralel yaptık. Özellikle merkez yapılanmalarımızla yeni istihdamdan çok verimlilik artışlarına odaklandık. Yani mevcut personelimizle mevcut işlerimizi gerek otomasyon desteği alarak, gerekse yetkinlik artışları yaparak sürdürüyoruz.

 

Risklerden kaçınacağız

2013 özellikle gelir gider dengelerinin doğru yönetilmesi açısından önemli bir yıl. Nakit akışında gelirlerimizle giderlerimizin dengelendiği bir ortam oluşturmak zorundayız. Bu nedenle gerek hammadde mamul ve stok yatırımlarımızda, gerek sabit kıymetler yatırımlarımızda gerekse satış planlarımızda bütçe gelirlerimizi tamamen bu denge üzerine yapacağız. Nakit akışını bozacak risklerden uzak duracağız. Kendimizi sürdürülebilir büyüme modeline endekslemiş durumdayız.

 

İnsana yatırım yapacağız

Türkiye’de karşılanmamış konut talebi çok ciddi seviyede. Bu alandaki yatırımlarımızı devam ettireceğiz. Perakende sektöründe de müşteri taleplerinin oluştuğu lokasyonlarda mağaza açacağız. Uluslararası pazarlarda rekabet edebilmek için en büyük farklılaşma aracı olarak insanı görüyoruz. 2013’te insan kaynaklarındaki yetkinlik artışlarımıza odaklanmayı ve yatırımlarımızı bu alanda derinleştirmeyi planlıyoruz.

 




Aziz TORUN / Torunlar GYO Yönetim Kurulu Başkanı

 

“İhracat ve borçlanma yeteneği önemli”

 

Türkiye ekonomisinin 2013’te yüzde 4.5 büyüyeceğini tahmin ediyoruz. Büyümenin daha çok yurtiçi talep kaynaklı olacağını düşünüyoruz. İnşaat sektörü 2012’ye göre daha fazla büyüyecek. Bunun temel nedenleri mütekabiliyet yasası ve kentsel dönüşüm projelerinin konut kredilerini de hareketlendirecek olması. Türkiye için risk oluşturabilecek konuların başında ihracatın düşmesi geliyor. Ayrıca bütçe açığındaki artış borçlanma limitini, o da faizi artırabilir. Türkiye’ye gelen fonlarda düşüş olabilir.

 

500 milyon TL’lik yatırım yapacağız

Korupark Terrace/Residence projemizdeki konutların teslimine başladık. 2013 yılının son çeyreğinde de Mall of İstanbul projesini tamamlamayı planlıyoruz. 2013’te konut ve ofis satışlarıyla AVM kiralarından 720-790 milyon TL gelir bekliyoruz. Ali Sami Yen arazisinde gerçekleştirdiğimiz projenin ön satışlarına ilk çeyrekte başlayacağız. Antalya Deepo Outlet AVM’yi genişletiyoruz. Maltepe ve Paşabahçe projelerimiz sürüyor. 2013 yılında 500 milyon TL’ye yakın yatırım yapacağız.

 

Kısa vadede mevduat cazip

Nakit yatırımı olanlar kısa vadede mevduatta kalabilir. Bankalar, kredi talebini karşılamak için mevduat piyasasında daha fazla rekabet edecek ve mevduat faizleri bono faizlerine oranla yüksek düzeylerde seyredecek. Ekonominin büyüdüğü ve faizlerin düştüğü bir ortamda gayrimenkule ve GYO hisselerine yatırım yapmak da doğru karar olur. Türkiye’nin kredi notunun artması, İMKB’de işlem gören şirketlerin daha yüksek fiyat/kazanç oranlarıyla işlem görmesini teyit ediyor. İMKB’de yeni rekorların görülmesi şaşırtıcı olmaz.

 

 




Ahmet EREN / Eren Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“3 yılda 2.2 milyar dolarlık yatırım yapacağız”

 

2013’te Türkiye ekonomisinin yüzde 5 büyüyeceğini düşünüyorum. İşsizlik oranında kayda değer bir değişikliğin olmayacağını ve 2012 seviyelerinde gerçekleşeceğini tahmin ediyorum. Türkiye’nin en önemli sorunu olan cari açığın 2013’te daha da azalmasını ve milli gelire oranının yüzde 6’lara gerilemesini bekliyorum.

 

400 ek istihdam sağlayacağız

Önümüzdeki 3 yıl için yapmayı planladığımız yatırımların toplamı 2.2 milyar doları buluyor. Bunun yaklaşık 600 milyon dolarlık kısmını 2013’te gerçekleştireceğiz. Bu yatırımları halen faaliyet gösterdiğimiz kağıt, enerji ve çimento sektörlerine yapacağız. Bunların da etkisiyle 400 kişiye daha istihdam sağlamış olacağız. Biz paramızı sözünü ettiğimiz endüstriyel yatırımlara harcıyoruz. Faiz ve döviz kurlarının 2012 seviyelerinde kalmasını öngörüyoruz.

 

 




Necmettin BİTLİS / Polisan Holding Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Ortam yatırım yapmak için uygun” 

 

Yabancı yatırımcıların ilgisi sürecek. Hükümetin cari açığı dizginlenmek için aldığı tedbirler ekonominin yavaşlamasına neden olsa da doğru adımlar. Gerektiğinde frene, gerektiğinde gaza basılması bizim açımızdan olumlu. 2013’te büyümenin tahmin edilen yüzde 4.1’in üzerinde gerçekleşeceğini düşünüyoruz. İşsizlik oranının da azalacağını tahmin ediyoruz.

 

Yeni yatırımlara başlıyoruz

Önümüzdeki 5 yılda 150 milyon dolarlık yatırım yapacağız. Gebze Organize Sanayi Bölgesi’nde 142 bin metrekarelik arazi üzerine yeni bir boya fabrikası kuruyoruz. Mevcut tesisimizi 2018’de buraya taşıyacağız. Kapasite artırmaya dönük yatırımlarımız sürecek. Polisan Kimya’nın yanında yeni bir yatırım daha yapacağız. İnşaat sektörü için yalıtım levhaları ve ambalaj sanayiinde kullanılan EPS üreteceğiz. Çalışan sayımız bin 250’den bin 500’e çıkacak.

 

Gayrimenkul ve hisse senedi gözde

Hükümetin yürüttüğü politikalarla birlikte faizlerin yakın zamanda artacağını sanmıyorum. Dövizde de 2 yıl boyunca stabil bir seyir bekliyorum. Dolayısıyla gayrimenkul ve hisse senedi gözde yatırım enstrümanları olacak.

 




Hikmet TANRIVERDİ / İnci Group Yönetim Kurulu Başkanı

 

“Enflasyon ve cari açık belirleyici olacak”

 

Ekonomi yönetimi, Fitch’in açıkladığı kredi notunu kaybetmemek için 2013’te cari açık ile enflasyona özel önem verecek. İç talep ve yatırımlarda ise göreceli ve kademeli bir artış yaşanabilir. İç pazarda konut, otomotiv, dayanıklı tüketim malı, perakende ve hizmet sektörü satışlarında 2012 yılının üzerinde rakamlar göreceğiz. Türkiye ekonomisi yüzde 4-5 aralığında daha makul ve sürdürebilir büyüme oranlarını yakalayacak. Büyüme hızının arttırılması ihracat, yapısal reformlar ve verimlilik artışıyla mümkün olabilecek. Suriye’de yaşanan iç savaş ve PKK terörü ekonomi yönetiminin önündeki en önemli politik riskler.

 

Yeniden yapılanacağız

Grup olarak 2013’ü yeniden yapılanma yılı olarak görüyoruz. Herhangi bir yeni yatırım planımız yok. Eğer olsaydı enerji, turizm (İstanbul’da otel yatırımı) ve hizmet sektörünü tercih ederdik.

 

Hisse, altın ve döviz favori

Sanayicinin nakdi olmaz. Eğer olsaydı seçilmiş hisse senetleri, altın ve dövizden oluşan bir sepette değerlendiririm. TL’nin değerinin bu seviyelerde seyredeceğini düşünüyorum. Merkez Bankası TL sepet kurunu 2.00-2.10 arasında istikrarlı bir yapıya oturtarak bunun altı ve üstünde kalıcı geçişlere müdahale edecektir. Türkiye’nin risk priminin gerilemesi, MB’nin olası faiz indirimleriyle enflasyondaki düşüş sonucunda mevduat ve kredi faizlerinde 2-3 puan arası gerilemeler söz konusu olabilir.

 




Orhan AKBULUT / Atos Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO’su

 

“IT hizmet merkezi oluyoruz”

 

Atos Türkiye olarak 2013 hedefimiz Türkiye’yi IT hizmetleri alanında uluslararası bir merkez haline getirmek. Bununla ilgili çok somut adımlar atıyoruz. Küresel bir üretim merkeziyiz. NATO gibi uluslararası önemli bir müşterinin projelerini Türkiye’den yapıyoruz. 

 

Devletin şu anda hizmet ihracatını daha fazla desteklemeyle ilgili çalışmaları var. Özellikle çağrı merkezleriyle ilgili yeni teşvik çalışmaları bulunuyor. Bunlar da bir araya geldiği zaman Türkiye’nin uluslararası bilgi teknolojileri pazarında büyümesi ve bir merkez haline gelmesi söz konusu. Tabii ki amaç Hindistan gibi olmak değil. Katma değerli, daha çok danışmanlık içeren konularda ciddi bir istihdam oluşturabilmek, ekonomiye katkı yapabilmek ve dış ticaret açığını da dengeleyebilmek açısından IT’nin önemli bir alan olacağı düşüncesindeyiz. 

 

Odaklandığımız alanlardan biri de çağrı merkezi hizmetleri. Ordu’da açılan yeni çağrı merkezimizle birlikte Türkiye’deki operasyon merkezi sayımızı 4’e yükselttik. Bu konuda yaklaşık 2000 çalışana istihdam sağlıyoruz. 2013’te Anadolu’ya yatırımlarımız ve çağrı merkezlerimizde işe alımlarımız sürecek. 2013’te ciro bazında yılda yaklaşık yüzde 15 büyüme hedefliyoruz. 

 




Mustafa YAZICI / Cloudturk Genel Müdürü

 

“Buluta talep patlayacak”

 

Son birkaç yıldır bulut teknolojisine ve sanallaştırmaya yönelik büyük bir talep artışı var. Cloudturk olarak altyapımızı üç kez artırmak zorunda kaldık. Özellikle güvenlik konusunda standartların oluşmasıyla birlikte kurumlar hızla bulut bilişimin en yalın hali olan IaaS’e (Sunucu Altyapı Hizmeti) yönelmeye başladı. Çoğu şirket sunucu altyapısını kiralamanın getirdiği esneklik, istediğiniz zaman sunucu konfigürasyonunu değiştirebilme, düşük maliyet, kullandığınız kadar ödeme ve sunucunuzu bünyenizde fiziksel olarak barındırma zorunluluğunun olmaması gibi avantajları artık biliyor. 

 

2013’ün ilk yarısında özellikle Rusya’da planladığımız yatırımlarımıza odaklanacağız. Yatırımlarımızı başarıyla tamamlandığımızda, Rusya’nın ikinci büyük IaaS sağlayıcısı olarak pazara giriş yapmış olacağız. Daha uzun vadede tüm yatırımlarımız tamamlandığında, dünyada coğrafi yaygınlık anlamında en geniş alanda hizmet veren IaaS sağlayıcılarından biri olmayı amaçlıyoruz. Özellikle Türkiye ve ülkemize yakın bölgelerde faaliyet göstermek isteyen şirketlere, herhangi bir gecikme yaşamadan sunucularına erişme olanağı sağlamayı hedefliyoruz. 

 




Süreyya CİLİV / Turkcell Genel Müdürü

 

“Büyüme trendi devam edecek”

 

Akıllı cihazlar artacak

İnternetin, iletişimin, bilgi ve eğlencenin bütünleştiği PC sonrası yeni bir dünyanın ilk evrelerini yaşıyoruz. Yakınsama ve mobilitenin hakim olduğu bu yeni dünya, iletişim ve teknoloji sektörü açısından geniş olanaklar sunuyor. Önümüzdeki dönemde akıllı cihazların yaygınlığının daha da artmasını ve makineler arası iletişim alanında sürekli ivmelenen bir büyüme yaşanmasını bekliyoruz. Bu teknolojik altyapının üzerinde medya, internet, finans, sağlık gibi pek çok farklı sektörde yeni açılım ve hareketlenme imkanları bulunuyor. Buradan kaynaklanan trendin 2013 yılında da devam etmesini bekliyoruz.

Bütün bunlar küresel düzeyde geçerli trendler. 

 

Anadolu’da işe alım yapacağız

Turkcell’de istihdamı bir sosyal sorumluluk alanı olarak görüyoruz. 2012 yılında Turkcell Global Bilgi ile Van-Erciş, Karabük, Trabzon ve Gaziantep’te yeni çağrı merkezleri açarak gençlerimize kaliteli ve yeni iş olanakları sağladık. Önümüzdeki yıl da Anadolu’da yeni çağrı merkezleri açarak gençlerimize iş imkanı yaratmaya devam edeceğiz.

Teknolojinin sağladığı fırsat eşitliği karşısında duyduğum hayranlığı her fırsatta dile getiriyorum. Bu nedenle yatırım söz konusu olduğunda da iletişim ve teknoloji sektörü hep ilk sırada geliyor. Mobil yazılım ve uygulamalar, mMobil ödeme sistemleri ve makineler arası iletişim gelecekte ön plana çıkacak teknolojiler olarak yatırım potansiyeli açısından ön planda yer alıyor.  

 




Aylin NAZLIAKA / HRM Danışmanlık Kurucu Ortağı 

 

“Temkinli bir yıl olacak”

 

İstihdam da etkilenecek

2013 yılı istihdam ve ekonomik büyüme açısından temkinli bir yıl olacak. Avrupa’daki durgunluk ve belirsizlik Türkiye’deki istihdam politikalarını etkileyecek. Buna bağlı olarak derinleşen borç sarmalı ve bazı bölgelerdeki siyasi ve toplumsal istikrarsızlıklar mutlaka Türkiye’deki istihdam süreçlerine de yansıyacak. İşsizlik oranında bir düşme söz konusu olmayacak. Gelişmekte olan ülkelerin sert bir biçimde yavaşlaması özellikle Türkiye’de yatırım yapmayı hedefleyen bazı firmaların önünü kesecek. Bu nedenle yeni yatırımlara yönelik beklentiler çok yüksek olamayacak. Yeni gelen ve yatırımlarını henüz gerçekleştirmeye çalışan firmalarınsa daha temkinli davranma ihtimali bekleniyor. Bu da yeni istihdamların önünün kesilmesi anlamına gelebilir.

 

Yeşil meslekler artıyor

Online itibar yönetimi ile dijital halkla ilişkiler uzmanlığı, sosyal medya editörü ve sosyal medya takip uzmanı gibi farklı meslek alanları ortaya çıkıyor. Yine dünya genelinde yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelik yapılan yatırımlarla yeşil mesleklerde artış yaşıyor. Geleceğin yeni meslekleri, temiz enerji, verimlilik ve sürdürülebilirlik alanlarında yoğunlaşmaya başlayacak. Yenilenebilir enerji danışmanlığı, iş geliştirme, çevresel etki değerleme uzmanlığı dünya genelinde önem kazanan meslekler olarak öne çıkıyor. Türkiye’de ise 2012’deki kanun değişikliği nedeniyle iş sağlığı-iş güvenliği eğitmenlerine, uzmanlarına ve bu alanda deneyimli teknisyenlere olan ihtiyaç artabilir.     

 




Burak BÜYÜKDEMİR / Etohum Kurucusu

 

“İnternet ve teknolojideki büyüme sürecek”

 

Girişimciler artacak

İnternet ve teknoloji sektöründeki büyüme 2013 yılında da devam edecek. Türkiye’de toplam internet ve mobil kullanıcı sayılarında artış devam ederken akıllı telefon kullanım oranlarında da artış gözleyeceğiz. Bu artışsa toplam cep telefonu pazarında yüzde 20'lere erişecek. Teknoloji ve inovasyona dayalı girişimciliğin bu alana yönelik ilgiyle birlikte artmasını bekliyoruz. İşsizlik oranlarının yüzde 8'lerin altına inmesini, büyümenin de yüzde 5'lerin üzerine çıkmasını umut ediyoruz. Bölgemizde yaşanan politik olaylarsa maalesef ekonominin en zayıf noktası... Siyasal gelişmeler dışında ekonomik dinamiklerin güçlü olduğunu düşünüyorum.

 

Mobil ve oyunda fırsat var

Teknoloji ve internete dayalı sektörlerde istihdam artacak ve her segmentte istihdam ihtiyacı artacak. Kaliteli ve eğitimli insan ihtiyacı artarak devam edecek. 2013 yılında internet ve teknoloji tabanlı işlerde Türkiye'ye yönelik toplam yatırım tutarının artacağını tahmin ediyoruz. 2013 yılı ve sonrası için mobil, SAAS (yazılım hizmeti) ve oyun sektörlerinde yatırım fırsatlarının olacağına, özellikle bu sektörlerin tercih edilmeleri gerektiğine inanıyoruz.

Tüm finansal araçları bir yana koyarsak, en çok internet ve teknoloji şirketlerine yatırım yapılmasının doğru bir strateji olduğunu düşünüyoruz. Önümüzdeki beş yıl içinde tüm finansal araçların getirisini, internet şirketlerine yapılacak yatırımların katlayacağını tahmin ediyoruz. Faiz ve döviz kuru beklentilerimiz sektör ortalamaları seviyesinde kalacak.

 




Göktuğ OKAN OĞUZ / Unnadó.com Kurucu Ortağı

 

“Startup’lar yüzde 100 büyüyecek”

 

Alışverişe ilgi büyüyor

Avrupa'da 2013'ün zor geçeceği bir gerçek... Son birkaç yılda yatırımcılar internet yatırımlarını çok büyük vaatlere inanarak yaptılar. Ancak kısa vadede çok da büyük geri dönüşler elde etmiş değiller. Bunu görerek 2013’te daha dikkatli yatırımlar yapmayı planlıyorlar. Ortada yine de dönen bir para olacak. Bu paranın nerede ve hangi alanlarda döndüğü önem arz ediyor. İnternet şirketleri için etkilenmenin o derece olmayacağını düşünüyorum. Özellikle dikey pazarlarda faaliyet gösteren başlangıç aşamasındaki şirketler (startup’lar) yine ciddi büyüme rakamları yakalayacaklar. Açıkçası startup’larda minimum yüzde 100 büyüme olacağını düşünüyorum. Çünkü bir yandan da internetten alışverişe ilgi ciddi oranda büyüyor. İnternet markaları doğuyor. Unnadó olarak 2013’te en azından üç kat büyüme hedefliyoruz. 

 

 




İbrahim TURHAN / İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Başkanı

 

“Şirket ziyaretleriyle halk arzları artıracağız”

 

Hedeflere uygun performans 

Türkiye ekonomisinin 2013’te tüm sıkıntılara rağmen Orta Vadeli Program çerçevesinde öngörülen hedeflerle uyumlu bir performans sergileyeceğine inanıyoruz. Avrupa’daki belirsizlikler bu yıla da damgasını vuracak. Ancak ABD’de başkanlık seçiminin ardından göreceli olarak sona eren siyasi belirsizlikle birlikte bir miktar toparlanma yaşanacak. Küresel ekonomi açısından belirleyici olan ise Asya ekonomilerinin performansı olacak.

 

Türev sözleşmeler çıkaracağız 

2013, borsamız için değişim ve dönüşümün devam ettiği bir yıl olacak. 2012’de başlattığımız projeler sürecek ve bunlara yenileri eklenecek. Şirketleşmeyle kazanacağımız stratejik esneklik sayesinde borsamızı bölgenin ve dünyanın önemli finans merkezlerinden biri haline getirmeye çalışıyoruz. 2013’ün ilk ayları içinde endeks bazlı türev sözleşmeleri de devreye alacağız. Ürün çeşitliliğimiz artıyor ve artmaya devam edecek. Öte yandan İSO 1000 listesinde yer alan 250 civarında şirkete birebir ziyaretler gerçekleştirerek halka arzları artırmaya, borsamızın derinliğini geliştirmeye devam edeceğiz. 

 

Kulaktan dolma bilgiye dikkat!

Farklı yatırım araçlarının geçmiş performansları değerlendirildiğinde sermaye piyasalarının uzun dönemde en iyi seçenek olduğu görülecektir. Gerek kurumsal gerekse bireysel yatırımcı tabanımızın genişlemesine yönelik adımlar atıyoruz. Ancak borsamızdaki ürünlere yatırım yapanlara kısa değil orta ve uzun vadeli düşünmelerini öneriyorum. Bir diğer husus da neye yatırım yaptığına dikkat etmek. Kulaktan dolma bilgiyle yatırım yapmaktan kaçınmak gerekiyor. Yatırımların tek bir araca değil farklı enstrümanlara dağıtılarak yapılması da önemli. 

 




Erhan TOPAÇ / Gedik Menkul Değerler Yönetim Kurulu Başkanı 

 

“Dengeli bir portföy oluşturun”

 

TL aşırı değerlenebilir

2013’te da sermaye piyasalarındaki büyüme trendinin sürmesini bekliyoruz. İç talebin daha güçlü olmasını öngörüyoruz. Düşük faiz ortamı ve ciddi miktarda yabancı sermaye girişi büyüme için katalizör olabilir. İlk yarıda ikinci bir not artırımının gelmesi TL’de aşırı değerlenmeye yol açabilir. 2013’te büyümenin yüzde 4.5 civarında olmasını, cari açığın bir miktar artarak 62 milyar dolara yükselmesini, enflasyonun ise yüzde 6.9 civarında oluşmasını öngörüyoruz.

 

Altyapı yatırımlarımız sürecek 

Sermaye piyasalarında teknolojinin ağırlığı hızla artıyor. Hem internet hem de mobil kanalların yatırımcılar tarafından en etkin ve hızlı kullanılmasına yönelik çalışmalarımız devam edecek. Hükümetin başlattığı ‘yatırım seferberliği’ kapsamında biz de bireysel anlamda yatırımcı eğitimi, yatırımcı kulüpleri, kurumsal anlamda da reel sektör şirketlerine sermaye piyasalarıyla ilgili her türlü danışmanlık, halka arzlar ve girişim sermayesi gibi alanlarında hizmetlerimizi artırarak sürdüreceğiz.

 

Özel sektör tahvili cazip

2013’te 2012’deki kadar olmasa da hisse senetlerinin pozitif getirisinin devam etmesini bekliyoruz. Banka hisseleri yine talep görecek. Kar beklentisi ve temettü verimi yüksek hisseler de öne çıkacak. Mevduat faizlerinde mevcut yüzde 7.5 civarındaki oranların 2013’te de geçerli olacağını düşünüyoruz. Yatırımcılara, portföylerinde 1 ay vadeli banka mevduatına yer vermelerini öneriyoruz. Devlet tahvil ve bonolarına alternatif getiri arayan yatırımcılar içinse risk algısına paralel olarak 400 baz puana kadar ekstra getiri vaat eden özel sektör tahvilleri önerilebilir.

 

Web Görünümü