Ev sahibi olmak çoğu kişi için finansal güvence anlamına gelir. Üstelik hemen her yatırımcı için gayrimenkul, en risksiz yatırım enstrümanlarından biridir. Bir kez alındıktan sonra zaman içinde değerlenen bir konut, servetin katlanmasını sağlayabilir. Ama görünüşte elde edilen bu zenginlik, bazen de tüm yatırımın tek bir varlıkta kilitlenmesine neden olarak portföy zenginliğini olumsuz etkileyebilir.
Gayrimenkul, pek çok yatırımcı için en güvenli ve risksiz araçlardan biridir. Ev yatırımı ise hem bu kategoriye girer hem de temel barınma ihtiyacını karşılar. Yani söz konusu ev satın almak olduğunda, birçok kişi fon, hisse senedi, tahvil gibi yatırım araçlarında olduğu gibi hızlı al-sat yapmayı düşünmez. Kira ödemeden başını sokabileceği bir eve sahip olmak hemen herkesin hayalidir ancak yine birçok kişi için servetin büyük bölümünü de evin değeri oluşturur. Dolayısıyla yüksek miktarda para eve bağlandığı zaman bu meblağın diğer finans araçlarında kullanılması mümkün olmaz.
Portföy diversifikasyonu, riski bölmek adına toplam varlığın farklı yatırım araçları arasında pay edilmesi, yani çeşitlendirilmesidir. Bunun tam tersi olan yoğunlaşma durumunda ise varlıkların büyük bölümü tek bir araca kayar. Böylece farklı yatırım araçları arası dağılım yaparak riski bölme ihtimali azalır ve genel servet, tek bir araca bağlı kalır.
Örneğin; eldeki 3 milyon TL'nin 2,5 milyon TL'si ev almak için kullanıldıysa, bu portföydeki yoğunlaşmanın ev üzerinde olduğu söylenebilir. İleride evin değeri artsa bile genel servetin önemli bölümü bu alanda sıkışmaya devam eder ve farklı piyasalardaki fırsatlar değerlendirilemeyebilir.
Tek bir konuta sahip olmak, portföy çeşitlendirmesi için yeterli değildir. Çünkü ev sahibi olmak; toplam mal varlığının büyük bölümünü tek bir bina, mahalle veya şehirdeki değişikliklere bağlı kılmak anlamına gelir. Bölgede yaşanan değişimler, demografi ve arz-talep gibi farklı etmenler yatırımın uzun vadeli değerini yakından etkileyerek yatırımcıyı bu verilerle sınırlar. Bu nedenle sadece gayrimenkul yatırımı yapılacaksa bile riski bölmek adına, mal varlığını farklı gayrimenkul çeşitlerine ve farklı bölgelere dağıtmak daha doğru olabilir.
En güvenli limanlardan biri olarak görülen konut yatırımı ciddi bir servet yaratabilir fakat meblağ ne kadar büyük olursa olsun, diğer yatırım araçları kadar kolay nakde çevrilemez. Konut değerlemesinde genel servet yüksek görülse ve ev satışa çıksa bile, istenen bedel üzerinden alıcı bulmak için uzun süre beklemek gerekebilir. Satış sırasında yapılacak resmi işlemler ve ödenmesi gereken ek maliyetler de bu süreci uzatan etmenler arasındadır. Dolayısıyla gayrimenkul, beklenmedik ve ani nakit ihtiyaçlarını karşılamak için tercih edilen bir yatırım aracı değildir. Çünkü yatırımcı yüksek mal varlığına sahip olsa bile bu parayı tam anlamıyla kullanamayabilir.
Konut kredisi kullanıldığında, evin tamamı için kişisel sermaye harcanmamış olur. Bu durumda birikimlerin bir miktarı peşinata ayrılsa bile tutarın geri kalanı kredi çekerek ödenir. Örneğin; 4 milyon TL değerindeki bir ev için 1 milyon TL peşinat ödedikten sonra kalan miktarı krediyle ödemek mümkün olabilir. Böylece kredi ödemeleri, uzun vadede düzenli ödenmesi gereken bir hane giderine dönüşür. Dolayısıyla birikimin tamamı tek seferde konuta yatırılmamış olsa bile mevcut finansal risklerin ortadan kalktığı söylenemez çünkü evin değeri düşse bile uzun süreli kredi taksitleri devam ederek hane servetinde yük oluşturabilir.
Konut fiyatının artması ev sahibinin net servetini doğrudan yükseltir fakat bu yatırımlar likit olmadığından benzer bir nakit artışı sağlamaz. Konut payının toplam servet içinde yüksek olması halinde, portföydeki yoğunlaşma daha da derinleşebilir. Aslında ev sahiplerinin yaşadığı bu yoğunlaşma her zaman risk anlamına da gelmez veya ev yatırımının kötü bir karar olduğunu göstermez. Zira kira giderlerini ortadan kaldırmak, uzun vadeli varlık oluşturmak ve düzenli bir yaşam kurmak isteyen kişiler için önemli bir güvence sağlayabilir.
Konut yatırımı diğer gayrimenkul yatırımlarından farklıdır. Çünkü finansal getirinin yanı sıra belirli bir yaşam kalitesi ve refah da getirir. Ev alırken ödenen peşinat, kredi maliyeti ve diğer varlıkların dağılımı kadar kişisel yaşam planı da sonucu değiştirir. Ev sahibi olmak tek başına portföyü mutlaka dengesiz hale getirmez. Ancak toplam servetin çok büyük bölümü tek bir konuttan oluşuyorsa, gayrimenkul piyasasındaki değişimler finansal durumu daha fazla etkileyebilir. Bu nedenle ev sahibi olduktan sonra portföydeki riskleri bölmek adına yapılacak diğer yatırımlarda nakit, mevduat, tahvil veya fon gibi likit araçlar seçilebilir. Mümkün olduğunca farklı yatırım enstrümanlarına sahip olarak portföyde çeşitlenme sağlamak, genel riskleri azaltmanın yanı sıra kişinin ihtiyaç duyabileceği nakit paranın da kolay erişilebilir olmasını sağlar.
markasıdır.
Haber Gönder
